medicinale planten

Veel planten hebben eigenschappen of stoffen die ze tot geneeskrachtige planten maken. Het zijn planten die in de traditionele volksgeneeskunde of in de allopathie (officiële geneeskunde) gebruikt worden. Ze doen dienst als geneesmiddel of als uitgangspunt om een geneesmiddel te maken. Geneeskrachtige planten bezitten bepaalde stoffen die in een bepaalde samenstelling of concentratie genezing kunnen bevorderen. Veelal zijn het toxische (giftige) stoffen. De werking is gebaseerd op de hoofdcomponenten welke door de nevenstoffen worden ondersteund of verzwakt. Hierdoor wordt de werkzaamheid effectiever. Van alle planten in de natuur is slechts een zeer klein deel onderzocht op geneeskrachtige werking. Het blijkt dat geneeskrachtige planten vooral met succes inzetbaar zijn tegen wat mildere aandoeningen zoals bepaalde ontstekingen, spijsverteringsstoornissen en dergelijke. Geneeskrachtige planten lijken daarnaast ook met succes de werking van de reguliere geneeskunst te ondersteunen. De planten met een erkende werking zijn opgenomen in artsenijboeken. De volksgeneeskunde hanteert echter ook vele niet erkende planten. Een van de meest besproken planten met geneeskundige werking is Cannabis. Deze plant wordt wel gebruikt bij pijnbestrijding, om eetlust te vergroten bij ziekten als kanker en dergelijke. Het is een van de meest waardevolle plantensoorten, zij het nog niet voldoende erkend.
(Waarschuwing; ga niet zelf experimenteren met geneeskundige planten, sommige zijn zeer gif
tig.)

Enkele bekende geneeskrachtige planten.

Botanische naam Nederlandse naam
Capsicum paprika
Achillea millefolium  duizendblad
Silybum marianum mariadistel
Rheum palmatum rabarber
Malus  appel
Convallaria majalis lelietje der dalen
Digitalis purpurea vingerhoedskruid
Commiphora molmol myrrhe
Achilea vulgaris vrouwenmantel
Quercus  eik
Hedera helix klimop
Linum usitatissimum lijnzaad
Rosa canina hondsroos
Mentha  munt
Eucalypthus  eucalypthus
Cannabis  marihuana - wiet
Calluna vulgaris struikheide
Viola tricolor  driekleurig viooltje
Humulus lupulus hop
Lavandula angustifolia Lavendel
Galanthus nivalis sneeuwklokje
Ginko biloba ginko
Olea europaea olijf
Juniperus communis jeneverbes
Thymus vulgaris thym
Taraxacum officinalis paardebloem


APPEL

“ O mijn medemensen
bezoedel u niet met zondig voedsel.
Wij hebben koren,
wij hebben appels,
die de takken doen doorbuigen
van hun gewicht
en druiven
die aan de ranken zwellen
Er zijn zoetgeurende kruiden en groenten
die we boven het vuur kunnen bereiden
en ook de melk wordt u niet ontzegd
of de naar tijm geurende honing”.

Pythagoras

Waarom een appel als “medicijn” kan doorgaan

  • appels kunnen nagenoeg in elke voeding gebruikt worden. Hun neutrale smaak en inhoudsstoffen laten een ganse waaier aan combinaties toe, waardoor we de appel rustig de gemakkelijkste vrucht kunnen noemen.
  • over het algemeen geldt het eten van appels als “reinigend”, een eigenschap die niet uitsluitend beperkt blijft tot het terrein van de tandverzorging. Appels horen dan ook thuis onder de mogelijkheden die men heeft om een reinigingskuur te ondernemen.
  • Appels bevorderen de uitscheiding van urinezuur.
  • door het hoge gehalte aan pectine wordt door het eten van appels het cholesterolgehalte van het bloed verlaagd.
  • Vandaar dat een appel een goed bestanddeel is van het dagelijks menu voor wie aan hart- en vaatziekten lijdt.

    In mijn praktijk gebruik ik twee recepten die zeer waardevol zijn bij mensen met diarree.
    Ten eerste adviseer ik altijd een eetlepel olijfolie te nemen, werkt prima bij diarree, en beschermd maag en darmen.
    Het tweede recept kunnen we maken van appels.
    We schillen de appel, verwijderen klokhuis en pitten en raspen de appel fijn. We nemen deze geraspte appel twee dagen lang, vijf maal daags in porties van 200-300 gram, met wat kaneel erover. Deze twee dagen niets anders eten en drinken. Het is het hoge pectine gehalte in appels, dat de darmwerking weer normaliseert.
    Een goede manier om het cholesterolgehalte in het bloed te doen dalen is dagelijks een paar appels te eten. Het is goed om het cholesterol wat laag te houden om bloedvat vernauwing tegen ter gaan.

  • zelfs appelschillen kunnen nuttig zijn. Het moet dan wel gaan om onbehandelde appels. Een aftreksel van deze schillen werkt kalmerend en helpt bij ontstekingen en koorts.

Dit zijn slechts enkele lichtpuntjes van de vele die we kennen, van een vrucht die zo goed ingeburgerd is, die bestaat in alle vormen, kleuren en aroma's. Een ander voordeel van appels is, dat ze zo goed als het ganse jaar te koop zijn, door hun goede bewaarbaarheid. Er zijn vele soorten appels en ook wat de geneeskracht betreft is de ene appel de andere niet. De meest bekende appels zijn Golden, Cox's, Renetten, Boskoop, Jonathan, James Grieve, Jacques Lebel, terwijl steeds nieuwe rassen worden in cultuur genomen.

In de natuurgeneeskunde zijn appels altijd aanbevolen geweest.

Een niet te onderschatten werking

Dr.Flamm schrijft : “Het hoge gehalte aan basische stoffen en basisch werkende vruchtenzuren, organisch gebonden fosforzuur enz.maken de appel tot een voedings- en geneesmiddel, dat bij alle, met teveel zuur gepaard gaande ziektetoestanden regelmatig in gebruik moet genomen worden. De werking laat zich niet overschatten”.Hij noemt ook appels als het middel tegen reumatische klachten en eczemen, maar waarschuwt er nadrukkelijk voor om de vruchten nooit koud te eten en liefst niet nà de maaltijd. Als licht laxeermiddel raadt hij aan, de appels te eten voor de maaltijd en voor het slapengaan.

Over het vitaminegehalte van appels citeer ik hier E.Todhunter, uit het boek Nutritive Value of Apples. “Alhoewel het gehalte aan provitamine (carotine) betrekkelijk gering is, het is niet meer dan één internationale eenheid per gram appelvlees, zorgt het glacturonzuur, een afbraakproduct van pectine, voor een vermindering van de behoefte aan dit vitamine. En juist pectine vormt een belangrijk bestanddeel :6 % van de vrucht. Bovendien is pectine zelf nog verantwoordelijk voor een therapeutische werking : bestrijding van sommige vormen van diarree, daarbij ondersteund door organische zuren, appel- en citroenzuur en cellulose.

Vitamines en mineralen

Het vitamine C-gehalte van de appel loopt sterk uiteen bij de verschillende soorten. Het bedraagt slechts enkele tientallen mg.vit.C per kg vruchtvlees.
Todhunter stelt ook vast dat het vitaminegehalte afneemt naarmate men dieper naar de kern gaat. Het hoogste gehalte bevindt zich vlak onder de schil. Daarom blijkt uit zijn onderzoekingen dat een ongeschilde appel nog eens zoveel vitamines kàn bevatten als een geschilde. Buiten carotine en vitamine C
bevat de appel :
vitamine A, B, B2,
nicotinezuur, B6 en E.
Voorkomende mineralen zijn :
natrium, kalium, calcium, magnesium,
fosfor, zwavel, chloor, kiezelzuur en aluminium.

De rauwe appel is het meest geneeskrachtig. In het najaar is de geneeskracht het beste, in de loop van de winter neemt deze af.

De appel heeft een gunstige werking bij maag- en darmklachten en reguleert de spijsvertering. De darmen worden aangezet en bacteriën worden door het appelzuur afgevoerd. De appel werkt tegelijk laxerend, maar ook stoppend (appel raspen en bruin laten worden, dan eten).

Een goede manier om het cholesterolgehalte in het bloed te doen dalen is dagelijks een paar appels te eten.

Grootmoeders tip: eet een appel en je hoofdpijn verdwijnt!

Je kunt ook een appelthee of appeldrank zelf maken. zie Medicinale Kruidendranken

Misschien kent u wel het recept tegen diaree: een geraspte appel bruin laten worden en dan opeten. Vaak wordt het aan kinderen gegeven maar vergeet uzelf niet. Dit is een onschuldig recept en kan verdere ellende voorkomen. Het bruin worden van de appel is erg belangrijk omdat dan de stoffen vrijkomen die helpen.
Een appel voor het slapen gaan geeft een goede nachtrust. En het helpt om de volgende dag goed naar de wc te gaan. Ook hier weer een verwijzing naar de darmen.


Recent onderzoek heeft uitgewezen dat de scherpe stof uit Mierikswortel en Tuinkers, bacteriën kunnen doden. Deze beide kruiden kunnen we dus met recht "Penicilline uit de tuin" noemen. Zo is 20 gram Mierikswortel of Tuinkers al voldoende om niet alleen onze urine gedurende 10 tot 12 uur bacterie vrij te maken, maar daarbij ook kunstmatig toegevoerde bacteriën in hun groei te remmen. Prima middelen dus, zonder bijwerkingen die zeer goed kunnen helpen.

Ui als geneesmiddel

Zoals bittere medicijnen vaak het beste zijn, zo zijn ook die dingen die een tikkeltje agressief smaken, zoals de rauwe Ui, bijzonder waardevol. Ze prikkelen niet alleen onze ogen, maar stimuleren ook de klieren in de maag enorm, zodat ze de eetlust verbeteren en de dikke darm beter laat werken. Daarbij verwijderd de ui ook ongewenste bacteriën en zelfs wormen uit maag en darmen. Zo kan buikpijn, druk op de maag en een opgeblazen gevoel snel verdwijnen. Zoals bekend veroorzaken veranderingen in onze spijsvertering organen allerlei klachten. Het mag dan ook niet verwonderen dat rauwe Ui, of het verse sap met een beetje Melk en Honing kunnen helpen bij kwalen die niets met maag en darmen te maken lijken te hebben. Dit drankje helpt heel goed bij hoofdpijn, prikkelbaarheid, slapeloosheid en een gevoel van druk op het hart.
In het najaar is een kuur om afvalstoffen kwijt te raken voor veel mensen heel nuttig. Hier geef ik u een recept voor zo'n reiniging kuur. Neem het sap van drie ons Uien. Dit kan met een sap centrifuge of de uien door een fijne zeef te wrijven. Hierdoor mengt men honderd gram Honing en een halve liter Witte Wijn. Neem van dit mengsel twee tot drie weken lang een half tot een heel kopje per dag.

Mosterd tegen pijn

Bij een bekende draver trainer waar ik regelmatig langs ga voor het behandelen van paarden, stond eens een draver met een zenuwpijn in de rug. Alles was al geprobeerd om het beest te helpen, niets hielp. Ik besloot de aangedane plek dik in de Mosterd te zetten, en... de pijn verdween. Nu moet U niet denken dat we mosterd zomaar op een pijne plek bij ons zelf moet smeren, want Mosterd kan de huid goed verbranden. Wel kan ik U hierbij een recept geven, dat snel verlichting kan geven bij gewrichts- en zenuwpijnen, kinkhoest, bronchitis, astma en spierpijnen.
Neem een eetlepel Mosterd op 1 liter heet water, goed doorroeren en 10 minuten laten staan. Dan doopt men er een stuk linnen in, laat dit volzuigen en wring het dan goed uit. Men legt het op de pijnlijke plek en pakt dan het geheel in met een Wollen doek. Zodra de huid begint te branden, nemen we de wikkel weg om blaren te vermijden en spoelen de plaats met warm water na. Ook Witte Koolbladeren die men gekneusd op aangedane plaatsen legt werken uitstekend. Dan nog een opmerkelijk verhaal als afsluiting.
In Japan heeft men vastgesteld dat radioactieve stoffen van groente verwijderd kunnen worden met een mengsel van helder water en azijn. Uit experimenten is gebleken dat, door spinazie in deze oplossing te wassen, binnen vijf minuten 60-80% van de radioactieve elementen Caesium en Strontium uitgeschakeld worden. De woorden van Goethe blijken weer eens waar wanneer hij stelt: "Er is reeds veel meer uitgevonden, dan men weet".

 

DUIZENDBLAD

Algemeen

Duizendblad is een overblijvende of vaste plant. De plant wordt 30 cm tot 1 m hoog. De stengels en bladeren zijn behaard. De bladeren zijn vederachtig, diep ingesneden en donker grijsgroen.
In vele culturen gold deze plant als heilig. In sommige talen verwijst de naamgeving naar de helende eigenschappen.
De plant bloeit van juni tot september met kleine vaalwitte (soms roze) bloemen in enigszins platte trossen.
Duizendblad is een zeer algemeen voorkomende plant op allerlei grondsoorten. De plant is in het wild te vinden langs paden en wegen en op weilanden. Duizendblad, vooral de roze variant, wordt ook als sierplant gekweekt.

De geschiedenis

De Latijnse naam Achillea verwijst naar de Griekse held Achilles, die met deze plant de wonden van zijn krijgers genas nadat hij was gewezen op de bloedstelpende werking van duizendblad.
De naam Millefolium verwijst naar de bladeren, mille betekent duizend en folium betekent bladeren.

Duizendblad werkt ook koortswerend en werd daarom vroeger gebruikt in plaats van kinine.
Volgens de kruidkundige Vogel blijkt uit een document uit 1794 dat indianenstammen Duizendblad gebruikten bij snijwonden. De Micmacs gebruikten het om de transpiratie te stimuleren bij koorts en verkoudheid. Ook verdreven de indianen boze geesten met de rook van duizendblad.

Kauw, voor begrip van de stem van duizendblad, een stukje wortel en houd het in de mond.
Een thee van blad en bloem vertelt de rest van het verhaal.
De stengels van duizendblad worden gebruikt bij het raadplegen van het aloude Oosterse orakelboek de I Ching . Op grond van hoe 50 rechte stengels van gelijke lengte vallen (als mikadostaafjes) wordt een hexagram gekozen. Hieraan valt af te lezen wat voor veranderingen je in de toekomst kunt verwachten.

Eigenschappen

Bloedstelpend, antisceptisch, adstringerend, ontstekingsremmend, zweetdrijvend, tegen winderigheid, krampstillend, versterkend voor de bloedvaten.

Cosmetisch.

Een aftreksel van verse bloemen voor een gezichtsstoombad en verkwikkende lotion.
Gebruik een aftreksel van de bloemen als basis voor een behandeling van vette gezichtshuid of in een ontspannend bad.
Druk verse bladeren op een scheerwond, om bloeden te stelpen.

Medicinaal.

Werking en karakter.
Bloedstelpend, antiseptisch, adstringend, ontstekingsremmend, zweetdrijvend, tegen winderigheid, krampstillend, versterkend voor de bloedvaten.

Door het gehalte aan chamazuleen heeft het kruid een werking op slijmvliezen tegen opzwellingen en ontstekingen.
Een aftreksel als thee werkt tegen spijsverteringsproblemen, het heeft een stimulerende werking op de maag- en galafscheiding bij gebrek aan eetlust (bitterstofwerking) en slechte vertering.
Ook werkt een aftreksel het lichaam te reinigen, het gehalte aan flavonen bevordert de urineafscheiding. Een aftreksel als thee werkt om de menstruatie te reguleren, transpiratie te bewerktellingen en een kou te genezen.
Een thee van gelijke hoeveelheden vlierbloesem, pepermunt en duizendblad is lekker en goed tegen griep en andere koortsen. Drink de thee heet en in ruime hoeveelheden (tot een kop per twee uur).
Voeg tegen spataderen 30 druppels tinctuur van paardekastanje (aesculus hippocastanum) toe aan 6 dl duizendblad thee en drink die een dag lang.
Hetzelfde mengsel is ook toepasbaar als kompres.
Gebruik duizendblad olie bij eczeem.
Kauw om bloedingen te stelpen enkele bladeren zacht en leg ze op de wond (de alkaloïden hebben een bloedstelpende werking).

Gebruik Inwendig

  • Bij aambeien : in en uitwendig
  • Bij koorts om transpiratie op te wekken en de koorts te laten zakken.
    Duizendblad is geschikt voor kinderen met koorts.
  • Bij slechte bloedsomloop, koude voeten en spataderen.
  • Bij menstruatiepijnen en pijn in het bekken als gevolg van verstoppingen, eerdere kwalen en ontstekingen.

Gebruik Uitwendig

  • Als creme of spoeling bij ontstoken wonden en eczeem.
  • Om nij wonden bloedingen te stoppen en ter behandeling van zweertjes.

Opgelet!

De vluchtige olie en grote doses van verse preparaten worden ontraden tijdens de zwangerschap.

Folklore

Vroeger gooide men duizendbladstelen om het orakelboek de I Ching te raadplegen. Op grond van hoe de stengels vallen (als mikadostaafjes) wordt een hexagram gekozen.
De Latijnse naam achillea verwijst naar de Griekse held Achilles, die met duizendblad wonden van speren behandelde.
Duizendblad, dat koortswerend is, werd vroeger gebruikt in plaats van kinine.
Indianen verdreven boze geesten met rook van duizendblad.

Toepassingen met etherische olie.

De etherische olie bevat o.a. azuleen en is daardoor zeer geschikt voor het behandelen van huidproblemen. De olie heeft een blauwe tot groene kleur, met een frisse zoet-kruidige geur en wordt gewonnen door waterdamp destillatie van het gedroogde kruid.
Voor wie gevoelig is en de neiging heeft de problemen uit de omgeving naar zich toe te trekken is Duizendblad een hele goede olie om te reinigen.
Duizendblad werkt stimulerend op de stofwisseling, lever en bloedvorming.

Gebruik Duizendblad onder andere bij:
ontstoken/ gevoelige huid, acne, eczeem, jeuk, hoofdhuidproblemen, littekens, spataderen, wonden, uitslag, slagaderveralking, trombose, reumatische artritis, krampen, aambeien, indigestie, blaasontsteking, cystitis, infecties aan urinewegen, menstruatie problemen, overgangsklachten, verkoudheid, griep, koorts, hypertensie, slapeloosheid, stress.

Hier volgen enkele toepassingen van de etherische olie van Duizendblad.

Bij ontstoken, gevoelige huid, acne.
4 druppels Duizendblad,
7 druppels Kamille en
5 druppels Roos mengen met
40 ml Jojoba olie en 10 ml Tarwekiem olie.
Met dit mengsel de huid 2x per dag insmeren.

Bij eczeem, rode vlekjes en jeuk.
3 druppels Duizendblad en 2 druppels Citroen mengen met 40 ml Aloë Vera maceraat en 10 ml Calendula maceraat. Met dit mengsel de huid 2x dagelijks behandelen.

Bij hoofdhuidproblemen.
3 druppels Duizendblad aan de voor het wassen benodigde shampoo toevoegen.
Bij het wassen de hoofdhuid krachtig masseren, 5 minuten laten inwerken, goed uitspoelen.

Verdampen.
6 tot 10 druppels Duizendblad in de aromalamp geven rust en helderheid bij verwarring.
De werking van Duizendblad is krachtiger dan die van kamille.

Voorzichtig

De vluchtige olie en grote doses van verse preparaten worden ontraden tijdens zwangerschap.
Overmatig gebruik van de bladeren van duizendblad kan de huid gevoeliger maken voor licht.
De meeste etherische oliën kunnen niet zonder risico ingenomen worden.
Gebruik etherische oliën uitsluitend inwendig als u voldoende kennis heeft of raadpleeg een (homeopathische) arts. Over het algemeen is echter de werking bij uitwendig gebruik sterker dan bij inwendig gebruik.

 

Het Driekleurig Viooltje


  • Het driekleurig viooltje is een uitgesproken vrouwelijke plant. Dat kan men zien aan haar vriendelijk, zacht en teder uitzicht, en dat kan men afleiden uit haar geneeskracht: het viooltje werkt verzachtend, verkoelend, wondhelend, krampopheffend, kalmerend, verwekend, sussend. Uitwendig toegediend als compressen, koelt het verhittingen en ontstekingen, heelt het wonden, verzacht het opgezette klieren, en helpt het tegen acné, netelroos, eczeem en andere huidaandoeningen. Innerlijk wordt het aangewend tegen diezelfde huidaandoeningen en tegen alle soorten ontstekingen: van de keel, de luchtwegen, tandvlees, darm, blaas en speciaal de nieren.
    Het driekleurig viooltje bevat immers ook salicyl (zie moerasspirea) en bezit waterafdrijvende en drainerende eigenschappen. Vandaar het gebruik bij waterzucht, vochtophopingen en -stuwingen in het lichaam, vertraagde nierwerking, verminderde urinevorming of problemen met de waterhuishouding in het algemeen. Als yin , vrouwelijk kruid werkt het reinigend , waarop haar toepassingen berusten bij lente-en herfstmoeheid, teveel urinezuren in de bloedbaan (uremie), witte vloed, reumatiese pijnen en klachten. Als gevolg van een verontreinigde en verzuurde bloedsomloop kunnen immers allerhande kwalen ontstaan: reuma, huidproblemen, hoofdpijn en allerlei vermoeidheidssymptomen. Ook een verminderde nierwerking en een slechte uitscheiding van de afvalstoffen, kan dezelfde ziekteverschijnselen oproepen. In BEIDE gevallen, kan het driekleurig viooltje soelaas en verlichting bieden.
  • Het Driekleurig Viooltje (viola tricolor) is sinds lang in gebruik tegen allerlei ziektes. Rode draad daarin zijn de toepassingen tegen huidaandoeningen, zoals eczeem, huiduitslag en jeuk. Extracten van het Driekleurig Viooltje komen daarom voor in huidcrèmes en plantenzepen. Ook voor de mens kunnen viooltjes, in gesuikerde vorm, een culinair genot zijn. Omdat het verzamelen van alleen de bloemen erg duur is, wordt meestal de gehele plant gebruikt in haar bloeiende stadium. Ze komen over bijna de gehele wereld voor.
    Functie:

    Kinkhoest
    Roodvonk
  • Engelse ziek
  • Indigestie
  • Hoofdpijn
  • verbrandingen
  • Angina
  • Astma
  • Keelontsteking
  • Huidaandoening
  • Eczeem
  • Jeuk

Ook wordt van viooltjes wel een hoestsiroop gemaakt.

Het kruid wordt hiervoor inwendig gebruikt onder vorm van een infusie (5 tot 10 gram per kop, 3 tot 4 koppen per dag – ingeval van optreden van diarree of misselijkheid de dosis verminderen).In het begin van de behandeling kunnen de verschijnselen soms tijdelijk verergeren, om vervolgens af te nemen.
Voor de behandeling van melkkorstjes bij babies wordt volgende behandeling voorgesteld :
Doe 's avonds 4 tot 8 gram kruid in
250 kokend water,
en laat het de hele nacht trekken.
Zeef het aftreksel 's ochtends,
voeg 50 ml melk toe, en
eventueel wat suiker,
en laat het de baby opdrinken.
Herhaal dit gedurende een veertiental dagen.

De viooltjes hebben ook een diuretische werking. Bij gebruik van het kruid ziet men de hoeveelheid urine over het algemeen duidelijk toenemen, en de urine heeft een slechte geur. Hierover moet men zeker niet verontrust te zijn, maar het kan belangrijk zijn om de gebruiker hiervan op de hoogte te brengen.

De aanwezigheid van salicylzuur geeft het kruid ook zwak-pijnstillende en ontstekingswerende eigenschappen, en dit verklaart de aanbeveling van het kruid bij pijnlijke ontstekingen van het tandvlees.
Tegelijk is de aanwezigheid van deze stof een reden dat sommige bronnen het gebruik van viooltjes bij koorts of virusinfecties bij jonge kinderen afraden, om het risico op het syndroom van Reye te vermijden.

Reye-syndroom en acetylsalicylzuur

Reye-syndroom wordt gekarakteriseerd door acute encefalopathie, samen met steatose. De etiologie is niet goed gekend. Er bestaat reeds jaren een vermoeden dat bepaalde geneesmiddelen, en in het bijzonder acetylsalicylzuur, het risico van Reye-syndroom zouden verhogen, maar definitieve bewijzen zijn er niet.

Het Medicines Control Agency (MCA) in het Verenigd Koninkrijk heeft recent aangekondigd dat zij op de verpakking van alle producten die acetylsalicylzuur bevatten, een waarschuwing wenst te plaatsen waarbij het gebruik van dit geneesmiddel wordt afgeraden onder de leeftijd van 16 jaar, tenzij op medisch advies. Deze waarschuwing volgt op een herevaluatie van de gevallen van Reye-syndroom tijdens gebruik van acetylsalicylzuur door kinderen met een virale infectie (influenza, varicella). Er dient te worden vermeld dat in het Verenigd Koninkrijk acetylsalicylzuur verkocht wordt buiten het farmaceutische circuit, wat niet het geval is in België.

Volgend op de beslissing van het MCA, heeft de werkgroep "Geneesmiddelenbewaking" van het Committee for Proprietary Medicinal Products (CPMP) van de Europese Unie volgend standpunt ingenomen.

  • Acetylsalicylzuur is een doeltreffend analgeticum dat goed verdragen wordt wanneer correct gebruikt.
  • Reeds meerdere jaren bestaat een vermoeden van een causaal verband tussen acetylsalicylzuur en Reye-syndroom.
  • Het syndroom van Reye is zeer zeldzaam. Men dient hieraan te denken wanneer braken en duizeligheid, samen met bewustzijnsverlies, optreden na een virale infectie.

In de Belgische bijsluiters van de geneesmiddelen die acetylsalicylzuur bevatten, wordt gebruik bij kinderen niet formeel gecontra-indiceerd. In sommige bijsluiters wordt evenwel een waarschuwing vermeld i.v.m. het Reye-syndroom. Op advies van de Belgische Geneesmiddelencommissie zal de hieronder vermelde waarschuwing in alle bijsluiters van in België geregistreerde specialiteiten op basis van acetylsalicylzuur voor gebruik onder de leeftijd van 12 jaar, worden vermeld.

" Bij kinderen jonger dan 12 jaar met koorts van vermoedelijk virale oorsprong, is het gebruik van acetylsalicylzuur slechts geïndiceerd indien andere geneesmiddelen niet of onvoldoende effectief bleken. Indien er bewustzijnsverlies of persisterend braken optreden tijdens een behandeling met acetylsalicylzuur, dient men bedacht te zijn op het syndroom van Reye, een zeer zeldzame maar soms fatale aandoening, waarvoor een onmiddellijke behandeling vereist is. Een direct causaal verband met de inname van geneesmiddelen op basis van acetylsalicylzuur is tot op heden niet met zekerheid aangetoond. "

Acetylsalicylzuur is dus niet de eerste keuze ter behandeling van koorts en pijn bij het kind. Het behoudt evenwel zijn plaats in de behandeling van bepaalde reumatische aandoeningen zoals juveniele artritis en, door zijn inhiberend effect op de plaatjesaggregatie, bij bepaalde hematologische aandoeningen. Bij het kind blijft paracetamol het eerstekeuzemiddel voor de behandeling van koorts en pijn.

Geschiedenis en Folklore

Geschiedenis

Zowel Hippocrates (ca. 460 – ca. 377 B.C.E.) als Theophrastus (ca. 372 – ca. 287 B.C.E.) vermelden het (Maarts) viooltje al.
Nadere beschrijvingen zijn te vinden bij Celsus (20-30 C.E.), Dioscorides (ca. 50 C.E.) en Plinius de Oudere (77 C.E.): De eerste wendt het aan om (lokale) vochtophopingen te verdelen over het lichaam, Dioscorides beveelt het aan bij ontstekingen van keel en ogen, net zoals Plinius. Verder vermeldt deze laatste ook nog brandende hoofdpijn, en uitstulpingen van baarmoeder of aars, en ook anale kloven.
Verder is bekend dat de Romeinen viooltjeskransen droegen om een kater na een drinkgelag tegen te gaan.

Mythologie, legenden en folklore

Er zijn bovendien nog tal van verhalen in de Griekse oudheid, die niet trachten een etymologische verklaring te geven.
Zo is het Maarts viooltje bijvoorbeeld gewijd aan Persephone, de godin van de onderwereld:
Toen de goden het monster Agdestes castreerden ontstond uit zijn bloed het Maarts viooltje (en volgens andere versies een amandelboom). Zowel het maarts viooltje als de amandelboom bloeien op een ogenblik dat Persephone nog in de onderwereld verblijft.

Het driekleurig viooltje zou oorspronkelijk wit geweest zijn, maar werd gewond door een pijl van Cupido, waardoor er gekleurde vlekken op kwamen. Tjeu Leenders verklaart hieruit de betekenis van liefde, vooral in de betekenis van ‘ik ben in gedachte (pensée) bij je' die het viooltje in de bloementaal heeft, en verwijst onder andere naar Shakespeare, die zegt: ‘Pray you love, remember, and there are pansies, that's for thougts'.

Symbolisch gebruik

In de astrologie wordt het viooltje beheerst door de zon in het teken leeuw.

Magiërs gebruiken het viooltjes voor ‘Vrijdagmagie', meer bepaald liefdesmagie.

Nota

Als ANALOOG KRUID past het dus bij gevoelige en emotionele types-en niet alleen vrouwen!- die erg meeleven met de omgeving, en precies door zo bezorgd en "aangedaan" te zijn, allerlei aandoeningen krijgen aan hun gevoelige of weke lichaamsdelen. Water staat energeties voor gevoeligheid en ontvankelijkheid. Water-mensen dienen hun fysiese en psychiese afvoer te verzorgen, om in goede gezondheid te blijven.
Bijgevolg is het als COMPLEMENTAIR KRUID te gebruiken voor het mensentype met een tekort aan medeleven en empathie, en als gevolg vab emotionele stuwingen last kan krijgen van bovenvermelde ziekteverschijnselen. Speciaal kan het viooltje aangewend worden bij KINDEREN met koorts als gevolg van de typiese kinderziekten, en bij mensen die in een acute emotionele crisis of stress verkeren. In al deze gevallen kan het viooltje troost en heling brengen.

 

EIK

Geschiedenis

Een heilige boom in alle culturen van Europa, een echte cultusboom, de sterkste, de grootste en de nuttigste boom van dit deel van de wereld, het is dus logisch dat er vele rituelen rond deze boom bestonden en bestaan. Net als de Leeuw, de Koning is der Dieren, de Adelaar, de heerser van het Luchtruim, zo is de Eik, de Koning der Bomen. Het is uit opgravingen bekend dat voor de mens landbouw ging bedrijven hij veel van zijn zetmeel uit Eikels haalden. Zowel bij de Grieken, de Romeinen en de Scandinaviërs bestonden er legenden over het ontstaan van de eerste mens uit een Eik. Ook associeerden men de boom met de hoogste God (Zeus/Jupiter). Voor de Ouden was de Eik een wereld op zich, bewoond door Dryaden, maar ook door een verscheidenheid aan dieren, waarvan sommige van een Goddelijke oorsprong werden geacht, zoals de cicaden, bijen en de zwarte specht. Bij de Grieken en de Romeinen werden hoogwaardigheidsbekleders gekroond met een krans van Eikenbladeren, ook standbeelden van Goden viel deze eer te beurt. Ook de Kelten en de Germanen beschouwden de Eik als Heilig, ook hun belangrijkste Goden werden in verband gebracht met de Eik, de Kelten vereerden een Eikengod van wie men vermoedt dat het Esus was.. Voor de Kelten was de Eik ook een orakelboom, de Druïden hielden hun erediensten onder een Eik, ook werd er onder rechtgesproken, en bij het brengen van mensenoffers werden de slachtoffers gekroond met Eikenbladeren, ook de korven waarin ze werden verbrand (whickerman) waren gemaakt van Eik. Voor de Germanen gold dat Thor onder een Eik werd vereerd, ook mocht men Eiken niet zo maar kappen, want zij waren Bomen van Vrede. Heilige Eikenbossen werden door de Germanen 'Loh' genoemd, in veel plaatsnamen is dit nog terug te vinden, zoals Hoenderlo, Elslo en Heiloo (letterlijk betekent deze plaatsnaam 'Heilig Bos'). Na de kerstening werden de Eiken gedemoniseerd, zo velde Willibrord er een in Friesland, hij was helaas niet de enige.

Mytologie

Toen het geloof in Eiken onuitroeibaar leek, bracht men de boom maar in verband met Maria, veel Mariakapelletjes staan naast een Eik. Eiken kunnen zeer oud worden (2000 jaar) en waren daarom een symbool voor onvergankelijkheid, maar ook voor vruchtbaarheid en zinnelijkheid. Onlangs zijn op de Hoge Veluwe nog levende Eikenstronken gevonden van wel 1500 jaar oud, ze hebben doorsnede van vele meters, ze konden als stronk blijven leven, omdat onze voorouders de bomen zeer zorgvuldig snoeiden. Hildegard von Bingen schreef over de Eik: "De Eiche is kalt, hard und bitter. Sie ist ein Sinnbild der Verdorbenheit. Holz und Fruchte der Eiche taugen nicht zu Heilzwecken(!) ihre Fruchte kann man auch nicht essen, aber gewissen krumruckigeTiere wie Sweine nahren sich von ihnen en werden fett". De geneeskrachtige werking van de Eik was ondanks Hildegard von Bingen al algemeen bekend. Dioscorides roemde de samentrekkende kracht en Plinius de Oudere raakte niet uitgepraat over de werking als tegengif. in de Middeleeuwen raakte het gebruik van Eikenbast wat op de achtergrond en paste men eerder Eikenbladeren, eikels en eikengallen toe. Ook Dodoens schenkt veel aandacht aan de Eik, en gebruikt vooral de bladeren en de eikels medicinaal.

in De eik heeft in de Europese mythologie langdurig een grote rol gespeeld, zowel bij de Germanen en de Kelten als bij de Grieken en de Romeinen. Zij vereerden allen een dondergod: Thor/Donar, Taranis, Zeus, Jupiter en anderen. Steeds was de eik de aan deze dondergoden gewijde boom. Waarschijnlijk is het feit dat eiken vaker en duidelijker dan andere bomen door de bliksem werden getroffen hier debet aan. Dat de eik een onderwerp van een religieuze cultus was is natuurlijk ook te verklaren doordat deze boom zeer oud kan worden en een indrukwekkende gestalte kan ontwikkelen: aan de voet van oude eiken ontstond vaak een religieuze ontmoetings- , vergader- ,rechtspraak-, offer- en begraafplaats.

Een voorbeel van duidelijke eikverering vinden we in Engeland. Aan de noordelijke kust van Norfolk ontdekte men onder een wandelende zandplaat de stronk van een eik die met zijn wortels naar de hemel wees en omgeven was door een ovaal van 54 eikenstammen. Deze unieke vondst, wellicht overblijfselen van een tempel uit de vroege bronstijd is met koolstofdateringstechniek geschat op een leeftijd van 4000 jaar - even oud als Stonehenge. Men vermoed dat de ondersteboven geplaatste stronk een soort altaar vormde waarop de stoffelijke resten van overledenen konden worden geplaatst.

Bij de Kelten.

De druïden hielden hun erediensten veelal bij een eik. Ze aten ook eikels om te orakelen. Iedere eikel was bezield door een fee en daardoor een geluksbrenger. Eens per jaar beklommen de druïden, gekleed in witte gewaden, hun eiken, om met hun gouden sikkels de maretakken er uit te snijden. Takken die naar beneden vielen, werden in witte doeken opgevangen en onder het volk verdeeld. Een overblijfsel van dit oude gebruik is de mistletoe die rond kerstmis de huiskamers versieren. Maretak is het symbool voor eeuwig leven, de bes voor de zon.

De Kelten zagen de eik ook als teken van mannelijke seksualiteit, waardoor ze dikwijls eikels om de hals droegen.

Een druïde is iemand met de wijsheid van de eik. Het woord Duir betekent eik, maar ook bescherming en soliditeit. Ons woord deur zou eveneens afgeleid zijn van het woord Duir in de betekenis van een poort naar andere werelden enkel toegankelijk voor ingewijden.

In onze traditie.

Wij eren de Eik- en de Hulstkoning.

De Eikkoning staat symbool voor de wassende zon, de stralende God, de zomerkoning, de groeikrachten van de natuur die nieuw leven schenken. Hij regeert van midwinter tot midzomer. Met midwinter wordt een eikenblok - Yuleblok - in het vuur geworpen om zo de krachten van eik en hulst vrij te maken en vruchtbaarheid, levenskracht en warmte te schenken. De as symboliseert de levenskracht die wordt overgezet op het land door het uitstrooien van de as.

De Hulstkoning staat symbool voor de afnemende zon, de duistere God, de winterkoning, de afnemende krachten in de natuur. Hij regeert van midzomer tot midwinter en vertegenwoordigd de overlevingskracht van de natuur in de duistere periode van de winter.

Hoewel de Hulstkoning destructieve krachten symboliseert is hij geen symbool van het kwade, integendeel. De Hulstkoning biedt de natuur haar noodzakelijke rust en garandeert - omdat zijn bladeren groen blijven - dat ondanks het duistere en de bittere koude, het leven nog voortsluimert in het binnenste van de aarde.

Hulst- en Eikkoning zijn evenwaardige tweelingbroers, ze zijn elkaar tegenpool. Tijdens de seizoensfeesten van midwinter en midzomer werd op de Britse eilanden traditioneel een symbolische tweekamp georganiseerd tussen twee mythische figuren die respectievelijk de wassende en afnemende zon vertegenwoordigen: de Eik- en de Hulstkoning. In de heksentradities werd deze symbolische strijd opnieuw uitgevoerd op de Litha- en Yule-sabbat.

 

Botanie

Een majestueuze boom die meer dan 30 meter hoog kan worden en een zeer hoge leeftijd kan bereiken (2000 jaar), de stam is gedrongen, de schors grijsbruin, op latere leeftijd wordt ze zwart met spleten waar veel dieren in verblijven. De kroon van de boom is breed vertakt. Er bestaan verschillende soorten Eiken, maar de geneeskrachtige soorten zijn de Zomer - en Wintereik. De Zomereik heeft een kort of ongesteeld blad, de Eikels zijn weer wel langgesteeld, de Wintereik heeft gesteeld blad en kortgesteelde eikels, het blad van de Wintereik is bovendien lichter dan dat van de Zomereik. Beide soorten bloeien in mei met onopvallende katjes, de eikels zitten in groepjes van drie of vier. Een algemene boom in Europa.

Gebruik

De Eik staat voor moed en kracht, edelmoedigheid en rechtschapenheid. Een met mos begroeide Eik staat voor mildheid. De kracht van de Eik kan ons versterken en beschermen. Verhoogd de weerstand. Astrologisch vallen alle grote, rijk vruchten dragende bomen onder Jupiter, en dus zeker de Koning der Bomen.

Typologie

Voor lymfatische mensen met de spreuk; "Laat taaiheid geen stijfheid worden". Voor mensen die ene goede doorstroming nodig hebben.

Inhoudsstoffen

  • Looistoffen (in de bast tot 30%)
  • Galluszuur
  • Flavonglycosiden
  • Veel mineralen: calcium, ijzer en kalium
Werking
Constitutie

Verhoogt de weerstand, vooral bij zwakte en uitputting, geeft kracht vanwege de vele mineralen. Bij infecties in de mond en het keelgebied door een lage weerstand.

Hormoon-huishouding en de vrouwelijke geslachtsorganen

Werkt op alle hormonen, met name regulerend op de schildklier. Bij witte vloed

Vochthuishouding

Bij oedeem (ook als er sprak is van vocht achter de longen) en verkoudheden.

Circulatie

Bij aambeien en spataderen. Winterhanden en - voeten. Ook bij decubitis.

Overige

Bij diarree en met diarree gepaard gaande ziekten als dysenterie, ook als er bloed met de ontlasting meekomt, dan uiteraard wel naar een arts.

Bij botpijn door ontkalking (osteoporose) door het aanwezige calcium. Bij neusbloedingen. Voor kinderen met een lage weerstand. Bij een overmatige menstruatie. Bij huidirritaties, bijvoorbeeld jeuk in de oksels, tepelkloven. Bij haarroos. Uiteraard is eikenhout zeer duurzaam en sterk en werd het gebruikt voor de huizen - en scheepsbouw, voor meubels en beeldhouwwerk. Ook werd de bast gebruikt bij het leerlooien.

Gebruik

Voor de Ø (moedertinctuur) wordt het jonge blad gebruikt. De jonge schors moet men een jaar laten liggen drogen, dan is ze geschikt voor aftreksels en kompressen. De eikels voor eikeltjescacao en koffie.

Goede combinatie

Samen met Gember voor de maaltijd.
Samen met Rozemarijn voor de doorbloeding,
met Toverhazelaar of Kastanje bij spataderen en aambeien.
Bij alle weerstandsverhogende kruiden.

Recepten

Lotion bij haarroos
  • In een liter gedenatureerde alcohol drie grote, in fijne plakjes gesneden uien minstens vier dagen laten macereren
  • Een aftreksel bereiden van een lepel poeder van Eikenschors in een halve liter water, zachtjes laten koken
  • Wanneer de vloeistof voor de helft is ingekookt laten afkoelen en geheel koud filtreren
  • Het aftreksel mengen met het ui-alcoholaat
  • De hoofdhuid iedere morgen inmasseren met een in deze lotion gedrenkt stukje wollen stof.
Aftreksel bij diarree
  • 10 gr Eikenschors gedurende 10 minuten laten koken in 200 ml water
  • Zeven en elk uur een lepeltje innemen
Thee bij winterhanden en - voeten (voor wassingen)
  • 30 gr Eikenschors op twee liter kokend water enkele minuten laten trekken en zeven
  • De handen of voeten hierin onderdompelen. Eenmaal per dag een langdurig handen - of voetenbad.
Schorspoeder bij winterhanden en - voeten
  • De handen of voeten inwrijven met dit poeder.
Aftreksel voor een zitbad bij aambeien
  • Een aftreksel van 35 gr Eikenschors, gedurende een uur op een zacht vuur koken in een liter water
  • De vloeistof lauw zeven en aan een liter badwater toevoegen
  • Hierin plaatsnemen. Dit stilt de pijn, verminderd de bloedingen, en haalt de zwellingen weg.
Koffiesurrogaat
  • Koffie kan vervangen worden door gebrande en gemalen eikels. De hiermee bereide drank is niet schadelijk voor het hart en zenuwstelsel en dus geschikt om door kinderen en gevoelige mensen te worden gedronken. Eikeltjeskoffie is voedzaam en versterkend met een lichte tonische werking op de darmen. Teveel van deze kan echter leiden tot verstopping (door de looistoffen).
Bloesemremedie
Oak

Positieve transformerende kwaliteit: kracht, begrijpen dat zolang we vechten we onze groei onderdrukken in plaats van te bevorderen; geeft Marsachtige kracht en standvastigheid; meestromen met het leven.

Onevenwichtigheid

Terneergeslagen doorzetter, degenen die doorstrijden en nooit ophouden; moedeloos, maar niet opgeven, geloven dat we moeten strijden om te groeien.

Magie

  • Geslacht: Mannelijk
  • Planeet: Zon
  • Element: Vuur
  • Goden/Godinnen: Dagda, Dianus, Jupiter, Thor, Zeus, Herne, Janus, Rhea, Cybele, Hecate, Pan, Erato
  • Krachten: Bescherming, Gezondheid, Geld, Genezen, Potentie, Vruchtbaarheid, Geluk
Rituelen

Omdat de Eik een voedselbron was voor de vroege boeren van Europa, werd hij al in de prehistorie beschouwd als heilig. De Druïden kwamen niet samen als er geen Eik aanwezig was. Het woord Eik en Druïde zijn dan ook verwante woorden. Godenbeelden werden vaak gemaakt van Eikenhout. En heksen dansen rond de boom.

Gebruik

Een boom die zo lang leeft als de Eik geeft bijna automatisch magische bescherming. Twee twijgen Eik, samengebonden met een rode draad, zodat ze samen een gelijkbenig kruis vormen, zijn een krachtige bescherming tegen het kwaad. Het kan dan voor dit doel in huis worden gehangen. Eikels gehangen in raamopeningen beschermen tegen de bliksem, als je een eikel bij je draagt, beschermen ze tegen allerlei narigheid. Als je een vallend Eikenblad vangt in de herfst, word je niet ziek in de winter. Wanneer een ziek persoon een vuur maakt van Eikenhout, wordt hij gereinigd van de ziekte. Draag een eikel tegen ziekte en pijn, voor een lang leven en om je jeugdigheid te bewaren. Een eikel planten bij nieuwe maan verzekert je dat je geld zult krijgen in de nabije toekomst. Het dragen van een eikel bevordert de vruchtbaarheid en versterkt de seksuele potentie. Een stuk Eik bij je dragen brengt altijd geluk aan.

Plukje stammen blijkt krasse kolos

Wat de bejaarde boom er zelf van denkt blijft onduidelijk, maar velen zijn blij met de camera's en opschrijfboekjes, maandag onder een waterig winterzonnetje aanwezig in natuurgebied De Wilde Kamp, bij Garderen. Het gaat om een zomereik. Die is ten minste een millennium oud. En autochtone bomen van die leeftijd zijn een zeldzaamheid.

Mooie dag voor Bea Claessens, beleidsmedewerker bos van de provincie Gelderland. Natuurlijk wist ze al langer van de bejaarde bomen, 'dat is oud nieuws'. Ze staan bij Garderen, bij Elspeet, op de Leusderheide, in het Meinweggengebied en de Drunense duinen. Nieuw nieuws is de hoeveelheid. Twee jaar kamde een team van zes boomexperts de Veluwe af op zoek naar oude inheemse bomen en ze vonden er te minste vijftig. 'Iedereen dacht dat de Veluwe niet veel te bieden had in dit opzicht', zegt Claessens verheugd. 'Zelfs Staatsbosbeheer en Natuurmonumenten zijn verrast.'

Het zijn beuken en eiken. Eén ervan, een wintereik bij Kootwijkerzand, heeft een omtrek van dertig meter en zal daarmee de grootste oude autochtone boom van West-Europa kunnen zijn. Maar zo ziet-ie er niet uit. Van een rechtopstaande kolos geen spoor; de seniorenbomen op de Veluwe vallen in het niet bij de eindeloze seqouias van Californië waar de toeristen zich aan vergapen.

Zo blijkt het exemplaar bij Garderen een bescheiden pluk van dertien stammen, die samen net een omtrek van 25 meter halen. Die stammen zijn een jaar of honderd oud en vormen een individu, legt bioloog Chris Rövekamp van Bronnen (centrum voor de verspreiding van inheemse houtige gewassen) uit. Ze wortelen allemaal in een stronk van minstens duizend jaar oud. Maar het kan ook tweeduizend zijn, of drieduizend. Om die stronk is het te doen.

Lange tijd werden de stammen gekapt voor menselijk gebruik. Daarom heet zo'n oude stronk een houthakstoof, zegt collega-boomonderzoeker Bert Maes. 'Deze bevat restanten van oude bomen die eens zijn omgezaagd, maar daar omheen zit een wirwar van wortels waarvan een deel nog in leven is. Die levende wortels horen bij de bomen die nu in een kring op de oude boomkern staan. Ze zijn genetisch identiek aan de oorspronkelijke boom en kunnen beschouwd worden als zijn achterkleinkinderen.'

Spreek in Garderen of Kootwijkerzand dus niet van een oerbos. Dat is een ander verhaal. Wat we hier zien, zegt boomexpert René van Loon, is een cultuurrelict. 'Een oerbos is onaangeraakt door mensenhanden. Deze eik werd al in de Middeleeuwen gekapt en daarom heeft-ie het ook zo lang uitgehouden. ' Net als een knotwilg vaart zo'n oude eik wel bij het kappen door de mens en dat maakt de houthakstoven bijzonder. 'Juist door menselijk ingrijpen kunnen ze zo lang overleven. Je moet ze afzetten, de stammen eraf halen om zo de stronk een prikkel te geven opnieuw te gaan groeien.'

De stronk blijft onzichtbaar bedolven onder aarde en stuifzand. Hoe hij er precies uitziet, weten de onderzoekers niet. Hoe oud precies de hakhoutstoven zijn, blijft eveneens een mysterie. Maes dateert de vondst op Kootwijkerzand 'ergens tussen de vroege Middeleeuwen en de ijzertijd'. De stronken in Garderen zijn tussen de duizend en 2500 jaar oud, misschien nog ouder zelfs maar dat moet nieuw onderzoek uitwijzen.

Nochtans is het een magische, zelfs heilige plek, zegt Claessens als ze voor de boom in Garderen staat. ' Dit zijn levende monumenten, die het honderden jaren lang hebben volgehouden. Het besef dat onze voorvaderen aan dit individu hebben gekapt en gezaagd, is ongelooflijk. Hij straalt kracht uit. ik krijg kippenvel.'

Ze heeft inmiddels een provinciale archeoloog enthousiast gekregen voor vervolgonderzoek. Als ambtenaar zal ze proberen de bomen tot natuurmonument te verklaren. 'Met alle aandacht die we nu krijgen zal dat gemakkelijker worden. ik denk zelfs aan het uitzetten van een wandeling langs de oude bomen - dat moet veel mensen trekken.'

Wie wandelen wil langs echte oude rechtopstaande stammen moet naar Denemarken, waar in Nordskoven twee gehavende eiken groeien van 1500 tot tweeduizend jaar oud. Beter nog is een bezoek aan Californië. Daar staat de oudste nog levende boom ter wereld: een Bristlecone Pine van 4600 jaar. Daarbij vergeleken staat de Veluwe vol met jong spul.

 

 

EUCALYPTHUS

De Eucalyptus globulus is een tot 90 mtr. hoge, groenblijvende boom, inheems in Tasmanië en Australië, thans gecultiveerd in Spanje, Portugal, Brazilië, Californië, Rusland en China. De jonge bomen hebben blauw-groene ovale bladeren. De oudere bomen hebben smalle geelgroene bladeren, crèmekleurige bloemen en een gladde grijze schors, vaak bedekt met een wit poeder. In Australië wordt deze Eucalyptus gebruikt bij de behandeling van problemen aan de luchtwegen en bij aandoeningen met koorts zoals, malaria, tyfus, cholera etc. en wordt daarom ook wel Koortsboom genoemd.
In Spanje wordt het hout als timmerhout gebruikt. De etherische olie wordt gewonnen door stoomdestillatie van de, verse of gedeeltelijk gedroogde, twijgen met bladeren. Het is een kleurloze tot lichtgele olie met een enigzins scherpe, kamfer-achtige geur. Wordt veel gebruikt in de farmaceutische industrie voor de fabricage van hoestsiropen, smeersels etc.


Blauwgom Eucalyptus wordt o.a. gebruikt bij: blaren, brandwonden, huidinfecties, insectensteken/beten, astma, bronchitis, catarre, keelpijn, keelinfecties, sinusitis, artritis, spierpijn, reumatische aandoeningen, verstuikingen, cystitis, leukorroe, griep, koorts, waterpokken, gordelroos, verkoudheid, infectieziekten bijv. mazelen, hoofdpijn, zenuwpijn. Blauwgom Eucalyptus niet samen gebruiken met homeopatische geneesmiddelen.
De naam Blue gum is ontstaan door het feit dat de boom als hij jong is een blauwgrijze kleur heeft. Ook blijft er boven de bossen van deze soort een blauwe glans hangen door het verdampen van de essentiële oliën uit de bladeren.
Eucalyptus bomen zijn snelle groeiers en veel soorten worden erg groot, zoals de Eucalyptus amygdalina die gemeten is op 480 feet, zelfs groter dan de Californische Big Tree, de Sequoia gigantea. Veel soorten zijn waardevol voor het hardhout, anderen om de olie, enz. Ongeveer 25 species worden tegenwoordig gebruikt voor olie destillatie. E. globulus is de bekendste. Men zegt dat de naam is gegeven door een Franse botanicus, De Labillardière naar aanleiding van de glanzende vrucht die de vorm van een toen veel gedragen knoop in Frankrijk zou hebben. Hij wordt ook de koortsboom genoemd, door de cultivatie in ongezonde laaggelegen of moerassige districten om zijn antiseptische kwaliteiten. De boom is ook succesvol geïntroduceerd in het zuiden van Europa, Algerije, Egypte, Tahiti, Zuid-Afrika en India evenals in Californië. De boom werd in Europa verspreid door Baron Ferdinand von Müller, een Duitse botanist en onderzoeker die van 1857 tot 1873 directeur was van de Botanical Gardens in Melbourne. Hij was de eerste die suggereerde dat de boom desinfecterend zou werken in koortsgebieden. In Algerije heeft deze theorie zich bewezen. Ook verdwenen door de drainage van de wortels de muggen. In Sicilië is mede door de beplanting met de E. globulus de malaria bestreden en de aldaar gedestilleerde olie kan de vergelijking met de Australische aan. Ook in Spanje en India wordt olie geproduceerd, maar op kleinere schaal. Brazilië is eveneens in opkomst. Australië blijft de toon aangeven, qua kwaliteit, China qua productie. Tegenwoordig wordt slechts weinig medicinale E. globulus gedestilleerd, omdat er betere species zijn wat geur en opbrengst betreft, zoals  E. polybractea, E. Smithii, E. Australiana, E. Bakeri (77% eucalyptol). De E. globulus kan tot 90 meter hoog worden en is inheems in Tasmanië en Australië. Gecultiveerd in Spanje, China, Portugal, Rusland, Californië, Brazilië. De jonge bomen hebben blauwgroene ovale bladeren die zonder steel aan de takken vast zitten en de oudere bomen hebben smalle geelgroene bladeren, leerachtig, hangend, sikkelvormig en smal. De kleur van de oudere volwassen bladeren is diepgroen met een blauwe zweem. Overdag staan de bladeren verticaal om de zon te weren en ‘s nachts staan ze horizontaal en verzamelen water. De boom richt zijn takken naar boven en de bladeren hangen. Ze hebben crèmekleurige bloemen en een gladde grijze schors, die vaak bedekt is met wit poeder. De houtachtige bloemknop heeft een dekseltje dat openspringt om een pluim van meeldraden naar buiten te laten komen. De boombast bladdert vaak af in rafelachtige stroken en de daar onder liggende bast is glad. De bomen leveren mooi hout. De verse bladeren geven na 2 uur koken een prachtige rode kleurstof en de bast levert een haver meelkleurige verfstof. Ook wel koortsboom genoemd omdat hij gebruikt wordt bij de behandeling van aandoeningen met koorts, zoals: malaria, tyfus, cholera en bij problemen van de luchtwegen. In tijden van griep en verkoudheid zette grootmoeder vroeger pannetjes op het vuur met blaadjes van de eucalyptus. Dat was erg luchtzuiverend. In Spanje vooral gekweekt voor het timmerhout en de boom is daar multifunctioneel, evenals in China. De boom levert hout, pulp, brandstof en olie. De etherische olie wordt veel gebruikt in de farmaceutische industrie, voor hoestsiroop, smeersels, enz. De olie is sterk antiseptisch, met als hoofdbestanddeel eucalyptol. De olie kan een vertrek ontsmetten en het menselijk organisme beschermen tegen ziekten.

Specifiek werkzaam:
Analgetisch – anthelmintisch - antibacterieel – anticatarraal, hoesten, sinusitis -  anticonvulsant  -  antifungal, Candida albicans – anti-infectueus, acute bronchitis, hoesten, griep, longontsteking, demhalingsproblemen, infecties, sinusitis, laryngitis – anti-inflammatoire, pleuritis, bronchitis, sinusitis, laryngitis, cystitis  -  antimigraine - antineuralgisch – antireumatisch – antiseptisch, cystitis, urinewegen infecties  – antitussief++ - antiviraal, verkoudheid, griep  – artrose – astma++ - bactericide+++ - balsamiek, bestrijding van koorts en werkt als een balsem  – blaasontsteking – blaren – bloedsuikergehalte, omlaag -  brandwonden – bronchitis+++ - cathartisch – cicatrisant – concentratieverhogend – decongestief, astma, hoofdpijn, migraine  – deodorant – diuretisch – epidemies – expectorant+++, bronchitis, hoesten, catarre, verkoudheid  - febrifugum – fungicide++, candida – griep – herpes – hoeststillend – hoofdpijn – huidontsteking – insecticide, muggen, muggenlarven  – insectenbeten/ steken – keelontsteking – klierinfecties+ - koortsmiddel  -   luchtwegen+++, algemene aandoeningen – luchtzuiverend, geeft negatieve ionen af – luizen – mazelen – mucolyticum++, hoesten, sinusitis  - parasiticide – profylactisch – reuma – rubefaciënt, artritis, onderhuidse infecties  – sinusitis – spasmolytisch – spierpijn – stimulerend, algemeen  -  suikerziekte – verkoudheid – verstuikingen – wind- of waterpokken – witte vloed – wonden – wormdrijvend – zenuwpijn – zweetdrijvend.

Doodt vele bacteriën en schimmels, o.a. candida albicans, stafylokokkus aureus, escherichia coli, pseudomonas aeruginosa, aspergilles niger. Volgens Valnet 1980 70% van de zwevende stafylokokken. In combinatie met den en pepermunt goed tegen slijmvliesontstekingen, chronische bronchitis, griep, koorts, verkoudheid, voorhoofdsholteontstekingen. Activeert met stomen de rode bloedlichaampjes. Verbetert op de huid de stofwisseling der cellen. Masseren en inwrijven van borst en rug helpt bij luchtwegproblemen.  Wel verdunnen in een basisolie.

Voedsel van de koalabeer. De Aboriginals gebruiken de olie en het kruid al eeuwen als wondhelend middel, voor wondontsmetting, om infecties te bestrijden en tegen spierpijn. Jules Verne beweerde, dat waar de eucalyptusbomen groeien, geen moeraskoorts voorkomt. De Curanderos, de genezers uit het Andesgebergte, gebruikte eucalyptus met luzerneblad als geneesmiddel voor longaandoeningen. Volgens de Algerijnse professor Trabut verlaagt de olie het bloedsuikergehalte. Door gebruik te maken van deze olie, wordt de hoeveelheid suiker die met de urine uitgescheiden wordt, aanzienlijk minder.
In Spanje wordt het hout gebruikt als timmerhout.
De olie wordt op grote schaal gebruikt bij de bereiding van smeersels, inhaleermiddelen, hoestsiropen, zalven, tandpasta, smaakmaker bij farmaceutica, gebruikt in de veterinaire praktijk en tandheelkunde.
Verder geurcomponent in zeep, wasmiddelen en toiletartikelen; als smaakingrediënt in de meeste voedingsmiddelen.
De olie wordt via het ademhalingssysteem uit het lichaam verwijderd.
Geen irritatie of sensitisering bij een oplossing van 10% (Opdyke 1975d). Geen fototoxiciteit (Opdyke 1975d).
Er is verschil tussen de olie van jonge en de van oude bladeren.
Kan in catarrale condities op een klontje suiker of in olijfolie worden ingenomen. (Reynolds 1972).
De olie is antibacterieel en heeft expectorante eigenschappen. (Maruzella & Henry 1958, Pizsolitto 1975, Prakash et al 1972).
Sterk antibacterieel tegen verschillende Staphylococcus stammen. (benouda, Hasser & Benjiali 1988).
De olie wordt gebruikt als antiseptisch, febrifuge en expectorant (Bisset 1994, Wren 1988).Towey & McDonald 1997 hebben aangetoond dat een lage concentratie eucalyptus in een wasscyclus de levende stofmijten, Dermatophagoides pteronyssimus doden.
Sherry, Boeck & Warnke 2001 gebruikte succesvol een mengsel van de phytochemicals van Melaleuca alternifolie, Eucalyptus globulus, Thymus soorten, Syzygium aromaticum, citrus extracten en bio-ethanol in twee gevallen van resistente Staphylococcus aureus, waarbij de infectie niet terugkeerde.

Hieronder een paar voorbeelden van Blauwgom Eucalyptus:

De meeste etherische oliën kunnen niet zonder risico ingenomen worden. Gebruik etherische oliën uitsluitend inwendig als u voldoende kennis heeft of raadpleeg een (homeopatische) arts. Over het algemeen is echter de werking bij uitwendig gebruik sterker dan bij inwendig gebruik.
Blauwgom Eucalyptus kan goed gecombineerd worden met Lavendel, Citroen, Rozemarijn, Akkermunt, Niaouli, Pepermunt en andere Eucalyptussoorten. U ontvangt van ons bij iedere etherische olie een uitgebreide beschrijving, hieronder een paar voorbeelden:

  • bij blaren, brandwonden, snijwonden ; sprenkel 3 druppels Blauwgom Eucalyptus op een vochtig watje en leg dit op de wonden/zweren, enige malen per dag herhalen
  • bij keelpijn , catarre; voeg 6 druppels Blauwgom Eucalyptus toe aan een glas gekookt, afgekoeld water en gorgel hiermee 2x dagelijks.
  • bij artritis, verstuikingen ; meng 3-5 druppels Blauwgom Eucalyptus met een eetlepel basisolie en masseer hiermee dagelijks de pijnlijke plekken.
  • bij verkoudheid , griep, keelpijn; 5-8 druppels Blauwgom Eucalyptus in een schaaltje heet water doen en hiermee dagelijks dampen.
  • verdampen ; 6-10 druppels Blauwgom Eucalyptus in de aromalamp verdrijven lastige insecten.

    Contra-indicatie :
    heel voorzichtig bij inwendig gebruik kan moeilijk door de nieren worden verwijderd.
    onverenigbaar met producten op basis van jodium
    Niet gebruiken bij baby's en jonge kinderen; kan bij sommige patiënten een astma aanval uitlokken.
    Voorzichtig zijn bij mensen met hoge bloeddruk en epilepsie.
    Niet gebruiken op een gevoelige huid.
    Inwendig is eucalyptus olie toxisch, en 3,5 ml. is reeds fataal gemeld.

    Psychisch :
    Eucalyptusolie heeft een zuiverende en genezende werking. Deze essence werkt vooral bij mensen die concentratiestoornissen hebben of die totaal fisiek en geestelijk uitgeput en verzwakt zijn. Verdamp deze olie in ziekenkamers of bij mensen die te kampen hebben met ademnood. De olie beschermt tegelijkertijd tegen negatieve gedachten.

    Psychologisch :
    Het Eucalyptustype voelt zich onderdrukt en belegerd. Zijn woede en angst worden met moeite in toom gehouden. Er is tevens een verlangen aanwezig om zijn eigen zin door te drijven. Omdat hij niet op kan tegen de autoritaire omgeving waarin hij leeft, gaat hij wrokkige gedachten koesteren waardoor hij nog meer geisoleerd raakt. Hij moet leren zijn gevoelens en gedachten op een evenwichtige manier te uiten zodat er uiteindelijk naar hem geluisterd wordt en zijn verlangens erkenning krijgen. Alleen op deze wijze zal hij kunnen genezen van chronische ziekten die zijn lichaam teisteren.

    Spiritueel :
    Fysisch gezien is eucalyptus een sterk antisepticum met een zuiverende werking. Verdampt pf verstoven in de kamer van een zieke zuivert hij de atmosfeer en bevordert hij de genezing ; als er een besmettelijke ziekte heerst, kan hij in het hele huis worden gebruikt om verspreiding van de infectie te voorkomen.
    Op het subtiele niveau kan hij ook gebruikt worden voor de reiniging van plaatsen waar conflicten hebben plaats gevonden, zoals ruzies en twistgesprekken of als er daadwerkelijk gevochten is. In het algemeen voor alle plaatsen waar negatieve energieën voelbaar zijn. Beschermt tegen negatieve gedachten.
    Werkt bij concentratiestoornissen en bij fysieke en geestelijke uitputting en verzwakking.
    Verdampen bij mensen die te kampen hebben met ademnood.

Werking

Eucalyptus wordt gebruikt bij: brandwonden, blaren, snijwonden, insectenbeten, huidinfecties, wondjes, spierpijn, rheumatische artritis, verstuikingen, astma, bronchitis, verkoudheid, griep, hoest, bijholte ontsteking, keelontsteking, blaasontsteking, hoofdpijn, zenuwpijn.

Voorbeelden van toepassingen

Bij luchtweginfecties: vermeng 7 druppels eucalyptus , 3 druppels den en 3 druppels benzoë met 25 ml. basisolie.

Of verdamp een paar druppels eucalyptus in een aromabrander.

Bij klachten van de huid: vermeng 5 druppels eucalyptus , 4 druppels lavendel en 3 druppels tea trea met 25 ml. basis massage- of badolie.

Bij rheumatische artritis: vermeng 7 druppels eucalyptus , 4 druppels jeneverbes en 3 druppels rozemarijn met 25 ml. massage-olie.

 

 

GINKO

Beschrijving

Ginkgo is afkomstig van een van de oudste boomsoorten op aarde en wordt veel toegepast om het geheugen te versterken. De ginkgo biloba is een boomsoort die in China al meer dan 200 miljoen jaar voorkomt. Hij heeft waaiervormige bladeren. De bladeren worden gemalen en gedroogd, en de werkzame bestanddelen worden er aan onttrokken in een mengsel van water en aceton.

Ginkgo biloba is een veel voorkomende boom, waarvan het droge extract uit de bladeren al duizenden jaren medicinaal wordt toegepast.

Het extract bevat ginkgolides, bilobalide, bioflavonen en flavonglycosiden.

Ginkgo biloba heeft drie belangrijke werkingen op het lichaam:
1) het verbetert de bloeddoorstroming van de meeste weefsels en organen, in het bijzonder de hersenen en het hart;
2) het heeft een beschermende werking tegen oxidatieve celbeschadiging door vrije radicalen;
3) het blokkeert veel effecten van 'platelet-activating-factor' (PAF), dat in verband wordt gebracht met het ontstaan van diverse aandoeningen aan het hart en de bloedvaten, de nier, de ademhaling en het centraal zenuwstelsel.
Ginkgo biloba (40 mg extract) is geregistreerd als het geneesmiddel Tavonin.

Gunstige effecten

  • Bevordert de bloedsomloop, door verdunning bloed
  • Bevordert de werking van het centraal zenuwstelsel
  • Anti-oxidante, zuiverende werking
  • Vermindert extreme stemmingswisselingen
  • Tegen koude handen en voeten
  • Tegen hoofdpijn, oorsuizen en duizeligheid
  • Hulpzaam bij erectiestoornissen

Als supplement

Ter versterking van het geheugen en de bloedsomloop : dagelijks 120 mg ginkgo biloba extract, in twee of drie maal te nemen.

Bij de ziekte van Alzheimer, depressie, oorsuizingen, duizeligheid, impotentie of aandoeningen door een zuurstoftekort in de hersenen : 240 mg per dag.

Het kan tot 12 weken duren eer er resultaten merkbaar zijn.
Het lange-termijn gebruik van het kruid is veilig.

Ginkgo kan in sommige gevallen prikkelbaarheid, rusteloosheid, diarree, misselijkheid of braken veroorzaken. Dit is van korte duur. De eerste twee dagen kan er hoofdpijn optreden.

toepassing

Bij hiv-infectie
In een onderzoek is uit de zaden van Ginkgo biloba het proteïne ginkilobine geïsoleerd. In de reageerbuis had dit een werking tegen diverse schimmels en bacteriën. Verder onderdrukte ginkilobine in de reageerbuis de activiteit van het reverse transcriptase van hiv-1. Onderzoek naar het eventuele effect van ginkilobine op de hiv-infectie bij mensen ontbreekt.

Bijwerkingen en interacties
Lichte maagdarmklachten, hoofdpijn, duizeligheid, hartkloppingen en overgevoeligheidsreacties komen zelden voor.
Personen die acetylsalicylzuur of andere bloedverdunnende middelen gebruiken, lopen een risico van bloedingen.
Verder mag Ginkgo biloba niet worden gebruikt bij lever- of nierfunctiestoornissen.

 

 

HOP

Geschiedenis van Hop

Gedurende de laatste tienduizend jaar is een waar heksenbrouwsel aan ingrediënten ge-bruikt om moutdranken smaak te geven: berk, spar en eik, gember, muurbloem, zwarte peper, alsem, Spaanse peper, jeneverbessen, hei, veenbes, klimop, sinaasappel- en citroenschillen, cardamon, foelie, salie, dadelsap, honing, ginseng, gentiaanwortel, brandnetel, paardebloem, polei, wintergroen en mint, mosterd en mierikswortel, om er een aantal te noemen.
Maar niet een hiervan heeft de algemeenheid van hop in het hedendaagse brouwen be-reikt. Hop is vastgelegd in het Duitse Rheinheitsgebot als een integraal ingrediënt van bier. In de Verenigde Staten heeft het Bureau van Alcohol, Tabak en Wapens(!) verordonneerd dat een drank ten minste 7,5 pound (1 pound = 453,6 gram) hop per 100 barrels (1 barrel = 159 liter) dient te bevatten om het, voor belastingdoeleinden, als bier te beschouwen.
Er wordt aangenomen dat hop van oorsprong Aziatisch is. Inderdaad groeien er in Japan en China verschillende wilde soorten van het geslacht Humulus. Volgens een bepaalde visie hebben Aziatische veroveraars de hop naar Europa gebracht. De Romeinse historicus Plinius, die leefde in de eerste eeuw v. Christus, beschrijft hop als een plant die zich wild slingert rond wil-genbomen, “als een wolf tussen de schapen”. Dat kan de reden zijn voor de huidige Latijnse naam: Humulus Lupulus, letterlijk kleine wolfplant.
De Romeinen beschouwden de zachte wortelscheuten van de hopplant als een delicatesse, ongeveer zoals wij dat thans met de asperge doen. De trossen kegelvormige bloemen - het deel van de plant dat brouwers interesseert - werden waarschijnlijk reeds lang voordat ze in bier wer-den toegepast al in medicijnen verwerkt.
Michael Jackson citeert in zijn The New World Guide to Bier een “sicera ex lupules confectam” (sterke drank gemaakt van hop) die door de Joden gebruikt werd om lepra te behandelen tijdens hun bezetting van Babylonië.

Deze omstreeks 1904 gemaakte hopoogst-voorstelling is afgebeeld op een muurschildering in het Amerikaanse hopmuseum in Toppenish, Washington.

Door de eeuwen heen hebben artsen hop voorgeschreven als: een plasmiddel, een middel met preventieve werking tegen nier- en blaasstenen, een middel tegen slechte spijsvertering, een licht laxeermiddel en zelfs als middel tegen te vroeg klaarkomen!
Dr. Wakeman Bryarly, schrijft in zijn monografie Inaugureel Essay over de Lupulis Communis van Gaertner, ofwel de Gewone Hop (John. H. Oswald, 1805) dat lupuline, het aromatische pro-duct van de hopklieren, een natuurlijk kalmerend middel is. Kussens gevuld met hop werden, lang voor de komst van commerciële slaapmiddelen, al gebruikt om de slaap op te wekken. Bry-arly beveelt eveneens hoptinctuur aan als een “uitstekend middel ter vervanging van opium”.
Kerkelijke documenten, daterend uit de 8ste en de 9de eeuw, refereren aan hoptuinen in Noordelijk Frankrijk en in het huidige Beieren. Sommige spreken zelfs van mout. Het is waar-schijnlijk dat Benedictijner monniken in het klooster van Freising (D) hun bier al vroeg in de 8ste eeuw hopten. De eerste eenduidige discussie over het toepassen van hop bij het brouwen, staat op naam van St. Hildegard in 1071. Hildegard was een opmerkelijke vrouw. Op 15-jarige leeftijd werd ze al ingewijd in de Benedictijner orde, en later werd ze abdes van Rupertsburg, vlak bij het huidige Bingen in Zuidwest Duitsland. Hildegard had gedurende haar leven mystieke visioe-nen die ze noteerde in haar theologische geschriften. Ze componeerde ook hymen (woorden en muziek), schreef twee boeken over medicijnen en natuurlijke historie, correspondeerde met pau-sen en vorsten en stelde, puur voor haar plezier, haar eigen taal samen, bestaande uit 900 woor-den in een alfabet van 23 letters.
In haar Physica Sacra schrijft ze: “Als iemand bier wil maken van haver, wordt het be-reid met hop, maar wordt het gekookt met gruit en meestal met essenbladeren. Hildegard be-schouwde hop niet als een geneeskrachtig middel: “Het is niet erg gezond voor mannen omdat deze er melancholiek en neerslachtig van worden, en door de warmte die eraan toegeschreven wordt, is het slecht voor de testikels” (100 Years of Brewing, 1974). Ze merkte echter wel op dat bier, gemaakt met hop, langer bewaard kon worden dan niet gehopt bier.
Bohemen, nu deel uitmakend van de republiek Tsjechië, werd in de Middeleeuwen be-roemd om zijn hop. Al vanaf 1011 werd de hop over de Elbe vervoerd naar het Forum Humili, de hopmarkt van Hamburg. De hop was zó belangrijk voor de economie dat in de 14e eeuw ko-ning Wenceslaus IV (die later keizer van Duitsland werd), een decreet uitgaf waarin de export van hop werd verboden. Wenceslaus zou het monopolie op de hophandel om persoonlijk reden hebben ingesteld: er werd beweerd dat hij een alcoholicus was die het regeren verwaarloosde ten gunste van de drinkbeker.
Het gebruik van hop verspreidde zich vanuit Centraal Europa naar Noord-Duitsland, Scandinavië en de Lage Landen. Vrijwel overal stuitte gehopt bier op weerstand. Aartshertog Vassili II van Rusland verbood het gebruik van hop, de aartsbisschop van Keulen probeerde het-zelfde te doen. In de Nederlanden probeerde de brouwers van gruitbier (bier, gearomatiseerd met een mengsel van kruiden en specerijen) de hop met belastingmaatregelen tegen te houden.
In veel andere streken hadden de kerkelijke autoriteiten het monopolie op het gebruik van gruit en ze wilden deze bron van niet inkomsten niet graag missen. Uiteindelijk dwong de vraag naar bitter bier hen om alternatieve methoden te zoeken voor het heffen van de tienden (soort belas-ting).
Er is bewezen dat er vóór de invasie van de Noormannen in 1066 in Engeland al hop groeide. In Angelsaksische aktes wordt de huidige stad Himbleton genoemd als Hymel-tun, wat hopveld betekent. (Baker, 1985) Een Angelsaksische versie van het herbarium van Apeleius re-fereert eveneens aan “hymele”, wat in dranken gemengd werd. Echter, om bepaalde redenen werd de hopteelt beëindigd en werd pas veel later weer geïntroduceerd door Vlaamse en Hol-landse immigranten.
Hop bleek de tweede keer echter moeilijk verkoopbaar te zijn. Een stukje kreupelrijm van rond het jaar 1525 zegt: “Hops, Reformation, bays* and beer, Came to England in one bad year”. ( Hop, de reformatie, laurierbomen* en bier kwamen naar Engeland in één slecht jaar!)
(* bay heeft 8 betekenissen waarvan deze de meest in aanmerking komende is).
Zoals ook in Amerika het lagerbier, werd het gehopte bier oorspronkelijk gebrouwen door immigranten voor hun mede-immigranten. Koning Edward III (1327-1377) liet Vlaamse wevers naar Engeland brengen om een eigen textielindustrie op te richten. Deze immigranten importeerden aanvankelijk bier uit hun moederland, later ook hop om het te gebruiken bij hun eigen brouwpogingen en uiteindelijk gingen ze over tot het aanplanten van eigen hopvelden.
Af en toe waren de Vlaamse brouwers de aanleiding tot uitbarstingen van vreemdelingenhaat. De stad London probeerde in 1436 hop te verbieden omdat het een giftige plant zou zijn en de ste-den Norwich en Shrewesbury vaardigden tijdelijke verboden uit.
Henry VIII is verondersteld om in 1530 strikte orders gegeven te hebben dat de koninklijke drankjes noch hop, noch zwavel mochten bevatten. De geëerde dichter John Taylor, die in dicht-vorm de eer bewees aan goede “ales”, noemde nog in het midden van de 17e eeuw (gehopt) bier: “een boerse Hollandse drank, iets wat onbekend is in Engeland...... vanaf de tijd dat hop en kette-rij tot ons kwamen is er een brutale indringer in ons land”.
Omstreeks die tijd is er een tweedeling in de taal geslopen. De term “ale” had speciaal betrek-king op zoete, niet gehopte moutdranken, terwijl “beer” duidt op gehopte bittere versies.
Hop voegde een nieuwe stap toe aan het brouwproces: een verlengde kooktijd gedurende welke de hopbellen in het wort werden geweekt om de bitterharsen eruit op te lossen. In die tijd was de mout niet erg constant van kwaliteit en het koken kan ook tot doel hebben gehad het overgebleven zetmeel om te zetten in vergistbare suikers. Cijfers uit het eind van de 16e eeuw suggereren dat de brouwers van bier een veel beter rendement haalden uit hun graan dan de brouwers van ale, wat waarschijnlijk een reden te meer was dat het gebruik van hop aansloeg.
Zeer belangrijk is dat de hop zorgde voor een natuurlijke conservering, waarbij bier een voorsprong had vergeleken met ale in wat we tegenwoordig de “houdbaarheidsperiode” noemen. Proviandmeesters zouden Hare Majesteitsleger of -marine van bier kunnen voorzien als de drank de troepen in een goede conditie bereikte. (Om een idee te krijgen van hoe lucratief de handel met de militairen kon zijn: de gemiddelde Engelse zeeman dronk, tijdens de Spaanse Armada, ongeveer een gallon (4,5 liter) bier per dag). In de 16e en de 17e eeuw was bier een mondaine stadsdrank, terwijl ale werd beschouwd als de drank van de boerenpummels en invaliden.
In haar goed onderbouwde Ale, Beer and Brewsters in England (Oxford University Press, 1996) beargumenteert professor Judith M. Bennett van de Universiteit van North Carolina dat de introductie van hop een belangrijke wending in de Engelse brouwgeschiedenis betekende.
Vóór die tijd was brouwen een dorpsactiviteit die meestal werd uitgevoerd door vrouwen. Nadat hop de voorkeur had gekregen voerden de mannen de boventoon. Het brouwen op het Europese vasteland was een duidelijke mannenzaak. De Vlaamse immigranten waren niet genegen hun handelskennis te delen met vrouwen noch ze toe te laten tot hun gilden. Mannelijk brouwers konden makkelijker aan geld komen om hun uitrusting uit te breiden en personeel aan te nemen. De Engelse alebrouwster kwam wat vakkennis betreft achter te lopen en ze verdween geleidelijk aan tijdens de Industriële Revolutie.
Hop groeide in Noord Amerika in het wild en de eerste Europese kolonisten kweekten hem in hun kruidentuinen. Al in 1628 bracht de Endicott expeditie (genoemd naar Mr. John En-dicott die een kolonie stichtte in Massachusettes Bay) hopwortelstokken naar deze plaats.
Maar de aanvoer was onregelmatig en gedurende lange tijd moesten de Amerikaanse brouwers vertrouwen op import en eigen vindingrijkheid. De gebruikelijke vervangers van hop bevatten gember, saffraan, walnootbast, berk en spar. Sparrenbier (met sparappels gekruid bier), rijk aan vitamine C, werd op zeereizen meegenomen ter voorkoming van scheurbuik. Een recept voor sparrenbier werd oorspronkelijk gepubliceerd in The American Economical Housekeeper in 1850 en herdrukt in Early American Beverages ( Bonanza Books, 1966) en luidt als volgt:
“Neem drie gallons (1 US gallon = 3,79 liter) handwarm water, drie halve pinten (1 US pint = 0,473 liter) melasse siroop, een eetlepel sparren essence, en dezelfde hoeveelheid suiker; meng alles goed door elkaar en voeg dan een gill (¼ pint) gist toe, laat het een nacht staan en bottel het de volgende morgen. Binnen 24 uur is het gereed voor gebruik.”

De 200-ponds balen werden geperst met een balenpers en verpakt in jute die met de hand werd vastgenaaid. Deze pers, afkomstig uit New York, staat nu in het Hopmuseum.

Uiteraard gingen veel brouwers nog door met het gebruik van kruiden, zelfs toen er volop hop beschikbaar was. Een recept voor “London Ale” wat verscheen in The American Practical Brewer and Tanner (Van Winkle and Wiley, 1815) door Joseph Coppinger, gaat uit van:
200 schepels ( 1US schepel = 8 gallons) Pale Ale mout
206 pond (1US pond = 453,6 gram) hop
4 pond paradijszaad, fijngestampt of gemalen
4 pond korianderzaad
1 pond sinaaasappelschilpoeder
Pennsylavania, Maryland en Virginia probeerden alledrie tevergeefs de teelt van hop aan te moedigen. Massachusetts was de eerste staat waar de hopoogst rendabel was. Tegen de 18e eeuw exporteerde de staat de hop niet alleen naar zijn zusterkolonies, maar ook naar Newfound-land, Duitsland en Frankrijk. Toen Paul Revere (Amerikaanse patriot) “bij ieder dorp en boerde-rij in Middlesex” het nieuws verspreidde van een Britse invasie, galoppeerde hij door het be-langrijkste hopgebied van Amerika.
Coppinger beschrijft de kunt van de hopteelt tot in de kleinste details. Hij beschrijft een variëteit die “lange witte” werd genoemd en die de hoogste opbrengst gaf. (een ander ras dat “rode rank” werd genoemd werd veel minder gewaardeerd.) Coppinger klaagt dat de New York-se brouwers gedwongen waren om hop te importeren uit Massachusetts en Connecticut terwijl het klimaat van de Empire State” (New York) uitstekend geschikt was voor de hopteelt.
Hij prijst hop aan als: “een van de meest profijtelijke oogsten die men kan hebben en die een netto resultaat opleveren van 80 dollar per acre (1 acre = 4047 m²).” Coppinger suggereert ook dat “veel van het plukwerk van de hop gedaan kan worden door vrouwen en kinderen.” Niet om-dat zij genoegen namen met een lagere betaling maar omdat hopbellen zo teer zijn dat soepele vingers en een zachte behandeling veel belangrijker zijn dan sterke spieren.
Coppinger schijnt het niet geweten te hebben, maar in 1808 had een boer uit Massachu-setts, genaamd James D. Cooledge, een boerderij gekocht in Madison County (New York) en vrij kort daarna ventte hij zijn hopoogst uit bij de grote stadsbrouwers. De hopteelt verliep voorspoe-dig in New York, deels dank zij de opening van het Eriekanaal, wat het vervoer per schip ver-eenvoudigde, maar ook door een meeldauwplaag in Engeland. Tegen het midden van de eeuw waren de plaatsen Albany in het oosten en Rochester in het westen met elkaar verbonden door een spoor van 200 mijl breed dat bezaaid was met stenen eesthuizen waar de hop gedroogd werd en wigwamvormige verzamelingen van hopstaken.
Het oogsten, dat gewoonlijk drie weken duurde van eind Augustus tot half September, had alle eigenschappen van een hedendaags buurtfeest. Zowel buren van de boeren als ook stadslui hielpen mee met het plukken; vrouwen en gezinnen sliepen in de boerderijen en de man-nen sliepen in schuren of kampeerden buiten. In 1881 werd een enorm “Hopdorp” opgericht aan de weg tussen Cooperstown en Phoenix. Dit dorp, met zo'n 1000 inwoners, had zelfs een eigen schoenmaker en een smederij! Het dagelijkse werk werd vaak afgesloten door feestelijke bijeen-komsten met zang, dans en gospels.
Het was echter niet allemaal koek en ei op de hopvelden. Omdat de jaarlijkse opbrengsten toenamen (de productie van de staat New York piekte rond 1880 naar meer dan 21 miljoen pounds) waren de boeren gedwongen om hopplukkers van buiten de onmiddellijke omgeving te werven. Velen van hen waren stadsarbeiders die hun verblijf op de hopvelden als een vakantie beschouwden: weg van het roet en het vuil van de stad! Onder hen bevonden zich echter ook een aantal kruimeldieven en landlopers, wat ertoe leidde dat de buurtbewoners alle buitenstaanders als verdacht gingen beschouwen. James Fenimore Cooper schrijft in zijn Reminiscenses of Mid-Victorian Cooperstown (Otsego County Historical Society, 1936), dat gedurende de hopoogst de uit twee man bestaande politiemacht - “een met één arm en de ander met één been” - langs de straten patrouilleerden tot 1 uur ‘s-nachts in plaats van tot de gebruikelijke 11 uur ‘s-avonds. De straatverlichting bleef aan tot middernacht, een uur later dan normaal.
Tegen het einde van het decennium 1870 werden de bewoners van de stad Urtica het le-ven zuur gemaakt door sterk overdreven geruchten over een enorm landloperskamp aan de rand van de stad. In 1878 schrijft Tomlan, de auteur van Tinged with Gold ( University of Georgia Press, 1992), over een kruidenier die gebruik dacht te maken van de paranoia door een adverten-tie in de plaatselijke krant te zetten met de tekst: “koop een revolver en schiet de landlopers neer!” Klaarblijkelijk hield de kruidenier rekening met een eventueel rechtsgeding want voegde er de volgende tekst, in kleinere letters, aan toe: “als ze het verdienen.”

In de tijd vóór het huidige dradensysteem werden de hopplanten geleid langs staken. De arbeiders gebruikten pootstokken om ieder voorjaar de staken te vervangen.

In het Westen was het aannemen van inheemse Amerikanen en Chinese immigranten soms aan-leiding tot spanning tussen de rassen. Af en toe veroorzaakte een strenge opzichter wat moeilijk-heden door de plukkers te korten op hun loon omdat ze te veel stengels en bladeren tussen de bellen lieten zitten. Mogelijke wraaknemingen bestonden uit het lostrekken van de ranken voor-dat de bellen rijp waren of het in brand steken van de vers gedroogde bellen, die uiterst brand-baar zijn. Het ergste geweld vond plaats in 1913 bij de Durst Hop Ranch in Wheatland, Califor-nië. Opgejut door een agitator van de vakbond Industrial Workers of The World viel een menigte hopplukkers, verontwaardigd over lage lonen en slechte leefomstandigheden, de sheriff en zijn helpers aan. Toen het geweld voorbij was lagen de plaatselijke officier van justitie, een deputy en twee arbeiders dood op grond. Twee aanvoerders van het oproer werden veroordeeld tot levens-lange gevangenisstraf.
De hopteelt leverde soms een verlies op voor de boer. In een goed jaar waren de geurige bellen groen goud, maar als de aanvoer de vraag oversteeg viel de bodem uit de markt en kon de boer bankroet raken. Tussen 1880 en 1910 schommelde de prijs hevig heen en weer: tussen $1,13 en drie dollarcent per pound. Plagen en ziektes zoals bladluis en meeldauw konden een oogst decimeren. Hop putte de grond uit en had een intensieve bemesting nodig.
Geen wonder dat de hopboer een rusteloos mens was. Net zoals de bevolkingscentra schoof ook het middelpunt van de hopindustrie steeds verder westwaarts. Massachusetts en de staten op New England behielden tot omstreeks 1840 de leiding in de Amerikaanse hopproduc-tie, toen New Yorkse kwekers bijna evenveel hop produceerden als alle New England staten te-zamen. Wisconsin daagde de Empire state uit in de jaren na 1860, maar de hopgekte in het Mid-den Westen doofde als een nachtkaars uit na 1868, toen de prijzen naar beneden schoten: van 60 dollarcent per pound naar amper een nickel (5 dollarcent). “Schroef ze omhoog!”, luidde een krantenkop in de plaatselijk pers.
De eerste hop in Californië werd in 1857 gezaaid en rond 1880 staken de Californische kwekers die van New York naar de kroon wat betreft de opbrengst per acre. Californië werd de belangrijkste hop producerende staat gedurende een periode die duurde van 1915 tot 1922, toen deze titel werd overgenomen door Oregon. Washington nam de leiding weer over in 1942 en heeft deze tot nu toe weten te behouden, dank zij de vruchtbare bodem en de lange, hete zomers in de Yakima vallei. De boeren uit Washington waren de eersten die investeerden in mechani-sche hopplukkers, waarmee de bellen konden worden geoogst op een manier die goedkoper en efficiënter was dan menselijke handen ooit konden doen. Vandaag de dag produceren Washing-ton, Oregon en Idaho samen alle hop in de Verenigde Staten en dat is 25 % van de wereld hop-productie. Hopboerderijen neigen naar een grootte van 200 acres of meer om gebruik te kunnen maken van de economische voordelen die schaalvergroting biedt. De dagen van de familiale hoppluk en de jaarlijkse hopfeesten zijn voorgoed voorbij, lijkt het. Of toch niet? Volgens Wendy Littlefield van Vanberg en Dewulf Importeurs heeft het “Farmersmuseum” in Cooperstown onlangs iets minder dan 1 acre beplant met hopplanten als een soort landbouwtentoonstelling. “Het is het eerste hopveld wat hier weer geplant wordt sinds 50 jaar”, merkte ze op. Het zal ook niet de laatste zijn. Een plaatsgenoot heeft ook plannen om hopvelden aan te leggen op de oorspronkelijke plaatsen buiten de stad. Wat Wendy en haar part-ner Don Feinberg betreft, zij zijn bezig met hun eigen plan te trekken: Brouwerij Ommegang, op een 136 acres grote voormalige hopboerderij, 5 mijl buiten Cooperstown. De brouwerij produ-ceert inmiddels drie soorten Belgisch bier. De bijna 950 vierkante meter grote boerderij bevat o.a. een gereconstrueerde hopeest, een ontvangstkamer ingericht volgens een 16e-eeuwse Vlaamse vestibule en, ja hoor, een kleine hoptuin.

Wie echter allergisch voor hop is, kan een chronisch eczeem opdoen.
Hop heeft een deprimerende werking.

 

HONDSROOS



Rozen zijn zeer oude cultuurplanten die al door Hippocrates medicinaal werden gebruikt.
De rosa canina is de hondsroos. Plinius beweerde dat deze wilde roos werkzaam was tegen hondebeten en hondsdolheid. Waarschijnlijk komt daar de naam hondsroos vandaan.

De Romeinen gebruikten rozenblaadjes al om hun badwater te parfumeren, als garnering van gerechten en als tafelversiering.
De ronde gallen die ontstaan door aantasting van de rozegalwesp worden sedert de oudheid als geneesmiddel gebruikt.
In de Middeleeuwen werd de bottel verwerkt in veel gerechten als alternatief voor de weinig beschikbare verse vruchten.
De bloemknoppen, de bloemen en de bladeren kunnen bij verstopping gebruikt worden. Het meest waardevol zijn echter de rozenbottels. Ze bevatten een zeer hoog gehalte aan vitamine C. Vijf tot vijftigmaal zoveel als in citrusvruchten.
Daardoor hebben ze een gunstig effect op de algemene conditie van het lichaam en verhogen de weerstand tegen infecties.
Rozenbottels zijn ook mild urine drijvend.

De rosa gallica wordt ook wel Franse roos of apothekersroos genoemd.
De naam Franse roos stamt uit de Middeleeuwen, toen er in Frankrijk een bloeiende rozenindustrie bestond.
In de Oudheid werd de roos al gebruikt voor haar geur.
De Romeinen droegen guirlandes van rozen om dronkenschap te voorkomen.
De apothekers maakten geneesmiddelen van deze roos. Omdat de roos ook in de kloosters verwerkt werd, kreeg zij de naam rosa gallica officinalis.
De rosa gallica is een struikroos die oorspronkelijk uit de Balkan komt en daar nog steeds wordt gekweekt.
In de Middeleeuwen werd de rosa gallica gebruikt in zalven waarmee longziekten en astma werden behandeld.
Uit de rozenblaadjes wordt de etherische olie bereid.
Met name de Damascener roos bevat veel etherische olie.

Van de rozenbottels wordt onder andere jam bereid. Deze jam is rijk aan vitamine C.
Verder bevat een rozenbottel ook caroteen,Vit.B1 en B2

 

 

JENEVERBES

Jeneverbes is een inheemse struik, waarvan de gedroogde bes steeds in zijn geheel gebruikt wordt. De struik is vrij algemeen op arme rotsige en zandige bodem. Jeneverbes wekt de eetlust op en zou ook de nieren stimuleren.

De smaak is heel licht bitter en een beetje harsachtig. Het aroma is zeer kruidig. Het is een sterk kruid, dat altijd bij het begin van de bereiding toegevoegd wordt.

Jeneverbes wordt gebruikt bij de bereiding van wild, voor marinades, compotes en bij het stoken van jenever. Ook bij zuurkool is jeneverbes onmisbaar. Maar ook vet gevogelte zoals eend of gans, of varkensvlees smaken prima met een beetje jeneverbes . Bij het maken van likeur en het brouwen van bier wordt ook gebruik gemaakt van jeneverbes .

Jeneverbessen bevatten veel natuurlijke suikers en worden gebruikt voor het fermenteren van jenever. Ze bevatten ook een etherische olie, bitterstoffen en terpenen. Terpenen werken desinfecterend en de etherische olie stimuleert de maag voor het aanmaken van maagzuur. Mensen met nierproblemen en zwangere vrouwen blijven er beter van weg.

Gebruikt delen: Bessen

Te gebruiken door middel van:
Bad
Massage
Inname
Verstuiven of verdampen

Beschrijving:
Een waterachtige, witte of lichtgele, dunne vloeistof met een zoete, frisse, houtachtige, balsemachtige geur. Mengt goed met vetijver, sandelhout, cederhout, mastiek, eikenmos, galbanum, elemi, cipres, scharlei, den, lavendel, lavandin, ciste-roos, sparrennaalden, rozemarijn, benzoë, tolubalsem, geranium en citrus oliën.

In het verre verleden werd de Jeneverbes beschouwd als een magisch kruid dat tegen duivels, kwade geesten en wilde dieren werd gebruikt. Deze groenblijvende struik of boom met groene en zwarte bessen komt veel voor in de Zuid-Europese landen, Noord-Amerika en Canada. Het is een van ouds bekend en gewaardeerd geneesmiddel bij waterzucht, chronische blaas catarre, gruis en stenen, dat diende als urine afdrijvend middel. Bovendien heeft het een bijzondere werking op de stofwisseling, wordt daarom met succes gebruikt bij gewrichtsreumatiek, daar het hier gaat om een stofwisselingsstoring in het gewricht en zijn omgeving. Eveneens is het een geweldig middel bij slappe spieren, jicht en spierpijn. Vroeger werden takken met bessen in de ziekenkamer verbrand ten einde infecties te voorkomen. Jeneverbes bezit een uitgesproken aromatische geur, die uit alle delen van de plant opstijgt. De bessen rijpen pas 3 jaar na de bloei. De olie wordt verkregen door distillatie met waterdamp (onder druk) van vers geoogste takken met bessen of wordt alleen uit de bessen gewonnen. Het heeft een lichtgele kleur met een zoete, houtige geur die op die van dennennaalden lijkt en werkt sterk reinigend op lichaam en geest. Jeneverbes wordt traditioneel gebruikt om `Gin` te parfumeren. Onze jenever vindt zijn oorsprong in deze plantennaam.

Toepassingen:

Jeneverbes essentiële olie wordt in de aromatherapie o.a. gebruikt bij; opkomende verkoudheid, jeuk, zweertjes, jeugdpuistjes, onzuivere huid, acne, verminderde eetlust, maagzuur, gewrichtspijn, spierpijn, jicht, aambeien, cellulitis, menstruatiepijnen, reumatische klachten, overmatige transpiratie, vermoeidheid, witte vloed, blaasontsteking, angst, nervositeit, stress, vochtig eczeem en zenuwpijnen. Jeneverbes werkt ontgiftend, stimuleert de afscheiding van vloeibare en vaste giftige stoffen.

psychologisch:

Het Jeneverbestype heeft moeite met afscheid nemen van mensen die veel in zijn leven betekend hebben. Dit type is gefrustreerd en teleurgesteld in het leven. Hij moet leren de kritiek die hij op mensen en omstandigheden heeft, positief om te buigen en voor zichzelf te gebruiken.

psychisch:

Jeneverbesolie heeft een kalmerende, rustgevende en verfrissende werking. Vooral mensen die lijden aan stress of angsttoestanden, vermoeidheid of overspannen zijn, moeten de olie een tijdje gebruiken.

spiritueel:

Jeneverbesolie is een ontgiftende olie die grote diensten bewijst bij het opruimen van opgehoopte negatieve energiën, vooral als die ontstaan zijn door contact met mensen met wie men zich op geen enkele manier verwant voelt. De olie kan ook gebruikt worden om kamers en gebouwen te zuiveren van ongewenste energie. Zoiets is heel nuttig als er een nieuw huis wordt betrokken of als er iets onprettigs in het eigen huis is gebeurd. Doe de olie in een aromalampje of verstuiver en laat het hele gebied dat gezuiverd moet worden zich met de geur vullen.

contra-indicatie:

niet gebruiken tijdens zwangerschap omdat de olie baarmoederspier stimuleert. Niet bij nieraandoeningen en niet langer dan 6 weken achtereen gebruiken.

mengen met: Jeneverbes kan goed gecombineerd worden met Lavendel, Lavandin, Cypres, Den, Rozemarijn, Geranium, Elemi, Vetiver, Ceder en Citrusoliën.

Recepten :

bij psoriasis; onverdund gebruiken om de huid schoon te maken.
bij gespannenheid, verharde spieren; meng 4 druppels Jeneverbes, 4 druppels Citroen, 2 druppels Lavendel, 3 druppels IJzerhard en 2 druppels Rozemarijn met 50 ml. Amandel olie en masseer de gevoelige plekken.
bij slappe spieren; 10 druppels Jeneverbes mengen in een eetlepel basis olie en met dit mengsel de spieren masseren.
bij reuma; meng 7 druppels Jeneverbes, 4 druppels Rozemarijn, 5 druppels Pijnboom, 5 druppels Lavendel en 4 druppels Citroen met 50 ml. Jojoba-olie. Hiermee dagelijks masseren.
bij eczeem, onzuivere huid, jeugdpuistjes, wondjes en zweertjes; 20 druppels Jeneverbes mengen in een glas gekookt, afgekoeld water en hiermee iedere avond de huid deppen of afspoelen.

Klachten en Aandoeningen:

Aambeien 
Acne 
Aderverkalking 
Angst 
Blaasontsteking 
Bronchitis ++ 
Cellulitis 
Dysmenorroe 
Eczeem 
Griep 
Haargroei 
Huidaandoeningen 
Huidontsteking 
Infectieziekten 
Jicht 
Nervositeit 
Neusverkoudheid ++ 
Reuma ++ 
Stress 
Verkoudheid 
Wegblijven van menstruatie 
Witte vloed 

Wetenswaardigheden
De oude Egyptenaren gebruikten de aromatische olie uit de naalden, samen met andere oliën, voor het mummificeren van hun doden.
De naalden en takken werden, samen met beukenhout, gebruikt voor het roken van ham.
De bessen worden nog steeds gebruikt bij de bereiding van jenever.

 

 

KLIMOP

Klimop is een houtachtige wintergroene struik die met zijn hechtwortels kan klimmen tegen muren en bomen klan klimmen. Klimop is dus ook te vinden op de gevels van sommige huizen. In bossen zijn sommige boomstammen voor een groot gedeelte bedekt met klimop. Aangezien het een wintergroene plant is, kan je hem makkelijk het hele jaar door vinden.

In zijn jonge jaren is klimop een bodembedekkende plant, of klimmend, en zijn de blaadjes ruitvormig. In de volwassen fase wordt de plant struikvormig en begint de plant te bloeien op gedeeltes die gaan afhangen. De blaadjes worden dan ronder, krijgen bloemen en maken zwarte vruchtjes aan.

Klimop is een voedseltak die lang vers blijft. Echter, als je het niet tijdig ververst, gaat het water vuil worden en stinken. Ververs daarom regelmatig de takken.

Opmerking: als je wandelende takken als voedsel gebruikt voor andere dieren, dan is klimop geen goede voedselplant. Klimop is immers giftig en de gifstoffen kunnen nog een poosje in het lichaam van de tak blijven zitten.

Geschiedenis

Een plant met een zeer rijke geschiedenis, al in de Oudheid was er veel symboliek verbonden met de Klimop, vermoedelijk omdat hij altijdgroen was. De bladeren vormden de kroon voor dichters en ook Dionysos/Bacchus was gekroond met Klimop, ook de Muze van de Liefdeszang, Calliope, droeg een kroon van Klimop en het altaar van de Huwelijksgod, Hymen was omslingerd door Klimop. De Klimop was geliefd door Zeus, zijn priesters moesten de Wijnstok mijden en de Klimop aanraken, dan konden ze profeteren, Klimop en Wingerd waren immers elkaars tegenpolen, de wijn maakt dronken en de Wijn behoedt hiervoor. De Oude Grieken dachten, net als de indianen, dat een houtsoort waarvan vuur werd gemaakt, afkomstig moest zijn van een parasitaire plant of een klimplant, de boorstok zelf moest uit Laurierhout worden gemaakt, de kom uit Klimophout of een andere klimplant, dit is analoog aan de vereniging van man en vrouw, het actieve mannelijke, wordt in het passieve vrouwelijke gebracht. Ook bij Hindoes is dit nog steeds zo. Klimop was in de Oudheid, als groenblijvend een zinnebeeld van eeuwig leven. Na de kerstening vindt men het motief van de Klimop terug op vroegchristelijke sarcofagen en catacomben als symbool van onsterfelijkheid. Over de geneeskrachtige eigenschappen van de Klimop was men het in de Oudheid niet altijd eens, men vlocht er kransen mee die men opzette als middel tegen dronkenschap. Plutarchus vergeleek de verdovende werking van Klimop met dat van het Bilzekruid, dat hallucinerend werkt, het hallucinogene gebruik van Klimop dateert vermoedelijk van voor de wijnbouw. Plinius de Oudere (77 na Chr.) schrijft dat personen die door bijen worden gestoken, als tegengif het sap van Kaasjeskruid of dat van Klimop moeten drinken. Hij heeft het verder over heel tegenstrijdige medicinale toepassingen van de Klimop: de plant verstoort enigszins de geest, maar heldert hem ook weer op, als men teveel gedronken heeft, inwendig is het slecht voor spieren, maar uitwendig toegepast is het er wel goed voor. in de Middeleeuwen werd Klimop nog geregeld als inwendig geneesmiddel gebruikt, soms met schadelijke gevolgen.

Botanie

Een altijdgroene klimplant die als geneeskrachtig kruid lange tijd onopgemerkt is gebleven. Uit een houtige wortelstok stijgen ronde, vertakte stengels op. De drie - tot vierlobbige, donkergroene, van boven glanzende bladeren hebben aan de onderzijde lichtere nerven. De bladeren zijn leerachtig en winterhard, als de stengels geen houvast vinden aan bomen of muren, kunnen ze in korte tijd hele oppervlakken bedekken. De uiteinden van de bladeren dragen groene schermen van onopvallend groene bloemen, die pas in september/oktober verschijnen. in de late herfst verschijnen er giftige blauwzwarte bessen.

Gebruik

Een plant met een enorme weerstand, altijdgroen, groeit overal doorheen, verhout, zoekt steun bij anderen maar groeit ook over anderen heen, verdringt anderen, bloeit in de herfst, heel eigenzinnig.

Inhoudsstoffen

  • Stoffen met een oestrogene werking (fyto-oestrogenen)

Werking

Luchtwegen

Bij chronische slijmvliesontsteking, bronchitis, kinkhoest (in combinatie met Drosera oertinctuur ), ook bij luchtpijpontsteking. Klimop wordt verwerkt in hoestsiropen als expectorans.

Huid

Inwendig bij allergische reacties op bijensteken e.d., uitwendig bij een bijensteek (acuut), stilt pijn en jeuk.

Bij uitwendig gebruik heeft Klimopblad, vaatvernauwende kwaliteiten, daarom werkzaam bij cellulitis. Bij beenzweren als kompres omdat Klimop de gevoeligheid van de oppervlaktezenuwen verzacht. Gekneusde Klimopbladeren trekken etter uit wonden. Een afkooksel kan worden gebruikt tegen hoofduitslag en ongedierte, brandwonden en zweren. in azijn geweekte bladeren gebruikt men tegen eksterogen.

Overige

Brengt de menstruatie op gang, helpt bij constipatie, helpt bij jicht en artritis door de vochtdrijvende werking en is pijnstillend door de vaatvernauwende werking. Homeopathisch bij een overactieve schildklier.

Gebruik

De Ø (moedertinctuur) van de verse, jonge bladeren aan het begin van de bloei. Thee wordt afgeraden i.v.m. onaangename ervaringen hiermee.

Let op!

Langdurig uitwendig gebruik kan leiden tot dermatitis. Niet gebruiken tijdens de zwangerschap. De berichten over inwendig gebruik verschillen nogal, toch hiermee voorzichtig zijn.

Recepten

Middel tegen eksterogen
  • laat een paar Klimopbladeren een paar dagen weken in Appelazijn, of 2 tot 3 uur in citroensap
  • Laat de voeten eerst flink lang weken in warm water en bind dan 2 tot 3 bladeren op de likdoorn
  • Herhaal deze behandeling net zo lang totdat de likdoorns zacht genoeg zijn om verwijderd te worden.
Aftreksel om de borstvoeding te verminderen
  • een tiental Klimopbladeren een minuut laten koken in een halve liter water
  • filtreren en laten afkoelen, alvorens
  • het in tweeën verdeeld opdrinken.
Kompres bij brandwonden
  • 10 gr vers blad koken in twee liter water
  • Laten afkoelen en de bladeren uitspreiden op een vierkant verbandgaas
  • Dit aanbrengen op de brandwond
  • Het water wordt bewaard in een fles en gebruikt om de brandwonden te spoelen en wassen.

Magie

  • Geslacht: Vrouwelijk
  • Planeet: Saturnus
  • Element: Water
  • Goden/Godinnen: Bacchus, Dionysos, Osiris
  • Krachten: Bescherming, Genezen
Ritueel gebruik

De thyrsus, die gebruikt werd bij de aanbidding van Bacchus, was vaak omwonden door Klimop.

Magisch gebruik

Klimop wordt gedragen door vrouwen voor Geluk in het algemeen, met name door bruiden. Waar Klimop groeit of wordt gestrooid, beschermd het tegen negativiteit en rampen. Klimop wordt ook gebruikt in trouw - en liefdesbezweringen, binnen de magie wordt het gepaard aan Hulst.

 

 

LAVENDEL

Lavendel is een winterharde, altijdgroene dwergstruik met in bundels rechtopstaande stengels. De stam vertakt zich in talrijke stengels die tot 60 cm hoog kunnen worden. De bladeren van lavendel zijn grijs-groen en lancetvormig.

De bladeren groeien slechts op het onderste gedeelte van de stengel. In de zomer (juli tot september) bloeien op de toppen van de stengels blauw-violette bloemen als schijnaren.

De geschiedenis

De frisse en zuivere geur van Lavendel was bij de Grieken en Romeinen favoriet als baadmiddel.
De naam Lavandula is ook afkomstig van het Latijnse woord "lavare" dat "wassen" betekend.

Volgens een zeer ouden Europese overlevering groeide de eerste lavendelstruik in de hof van Eden.
Adam en Eva namen een twijgje van de welriekende plant mee, toen ze van het hof werden verdreven.

Er is bewijs dat het kruid al 4000 jaar voor Christus werd gebruikt door mensen in het oosten.
De oude Egyptenaren waren ook grote liefhebbers van lavendel en waren de eerste die handel begonnen te drijven met dergelijke zaken. De farao Toetanchamon werd met een parfumkruik lavendel aan zijn zijde in de graftombe gelegd.
Lavendel is ook heel lang medicinaal gebruikt. De Griekse schrijver Padanius Dioscorides was
verantwoordelijk voor de vermelding van het medicinaal gebruik van lavendel in de eerst eeuw na Christus.
De allesoverwinnende Romeinse troepen hadden ook zeker lavendel bij zich voor gewonde en uitgeputte soldaten, en waren de eerste die het voor oogst en verwerking plantten.
Lavendel was ook in de Middeleeuwen een populair strooikruid vanwege haar insecten werende
capaciteit en haar langdurige geur. De etherische olie werd ook gebruikt in het huishouden om geurtjes weg te werken en om de stank in de straten te camoufleren. Er waren verhalen van een handschoenmaker uit Grasse, die lavendel olie gebruikten om het leer een geurtje te geven en nauwelijks besmet kon raken met de pest. Hierdoor gingen andere mensen lavendel met zich mee dragen om zich ook tegen de pest te beschermen.

Toepassingen

Decoratief

Gebruik de hele plant voor mooie geurige hagen.
Hang de gedroogde bloem op in bosjes, apart of samen met andere bloemetjes.
Alleen Lavendel ziet er leuk uit aan het hoofdeinde van het bed, aan de gordijnrails of aan een fotolijstje. Lavendel met andere bloemen is leuk op deuren, aan raamkozijnen of aan het plafond.
Voeg twijgjes toe aan kransen en ruikers.
Zijn de lavendelbloemen uitgedroogd, dan kunnen ze nog voor andere doeleinde gebruikt worden

Huishouden

Leg de gedroogde bloemen in bosjes, in reukzakjes of reukkussentjes tussen kleren om ze een
aangename geur te geven en om motten te verdrijven.
Het maken van reukkussentjes: wrijf de bloempjes van de stengel wanneer de lavendel droog is en
doe dit in een pasklaar kussentje.
Ook kan bekleding voor laden gemaakt worden om de lade naar lavendel te laten geuren. Hiervoor kiest u eerst een stuk sierpapier uit (een stuk behang restant is uitstekend) en knip er een stuk uit ter grote van de onderkant van de lade. Bestrijk de onderkant van het papier met een dunne laag lijm en bestrooi deze met een dikke laag gedroogde lavendel bloemen. Laat dit drogen en schud de bloemen eraf die niet vastzitten. Leg het met de bloemen naar beneden in de lade.
Ook is lavendel te gebruiken in bloemtuiltjes, karaffen, potpourri, manden, (hoofd)kussens en geurende kleerhangers.
U kunt ook een paar druppels etherische olie toevoegen aan het laatste spoelwater voor geurig wasgoed of haar.

Cosmetisch

Maak een tonicum van lavendelbloemen voor een tere en gevoelige huid om de celgroei te versnellen en als antiseptisch middel bij acne. U kunt Lavendel toevoegen aan zeep.
De olie is ook te gebruiken bij massages tegen spierpijn, vochtretentie en cellulitis

Medicinaal

Lavendel is zenuwkalmerend, verzachtend, opbeurend en brengt de geest in balans.
Door de ontsmettende en bacteriologische en pijnstillende eigenschappen helpt de olie
bij snijwonden, wonden, brandwonden, kneuzingen, puistjes, allergieën, insectenbeten en keelontstekingen. De olie werkt ook slijmoplossend en helpt daardoor bij verkoudheid en griep.
Lavendelolie werkt bloeddruk verlagend, voorkomt maagkramp en misselijkheid en spijsverteringsstoornissen. Ook helpt het reumatiek te voorkomen en werkt het versterkend.
Spanning, depressie, slapeloosheid en stress kunnen uitstekend behandeld worden met lavendelolie.

Uitwendig
Als verzorgingsmiddel voor de hoofdhuid.
Het wordt gebruikt als natuurlijk parfum.
Als bad of massageolie tegen prikkelbaarheid.

Inwendig
Als thee gebruikt om hoofdpijn te verlichten en zenuwen te kalmeren.
Verder werkt het tegen winderigheid, bijna flauw vallen, duizeligheid en onwelriekende adem.

Toepassingen met etherische olie

Lavendel is kalmerend, verzachtend, helpt bij depressiviteit en brengt emoties in evenwicht.
Lavendelolie is waardevol bij de behandeling van alle soorten verwondingen.

De olie wordt verkregen door waterdampdistillatie van de verse bloemtoppen of van de gehele plant onder lage druk. Hij is kleurloos tot lichtgeel met een zoete, bloemige kruidige geur en een houtachtige ondertoon. Het is een krachtig energetisch tonicum, dat over het algemeen een goed gevoel geeft

Lavendel heeft een brede werking en is te gebruiken bij o.a.:
abcessen, acne, allergieën, aambeien, blauwe plekken, brandwonden, dermatitis, eczeem, hoofdroos, insectensteken, luizen, oorpijn, ontstekingen, psoriasis, puistjes, ringworm, scabies, steenpuisten, wonden, zonnebrand, zweren, zwemmerseczeem, lumbago, spierpijn, reuma, verstuikingen, verrekkingen, astma, bronchitis, keelinfecties, kinkhoest, laryngitis, slechte adem, slijmvliesontsteking, buikkramp, braakneigingen, dyspepsie, flatulentie, kolieken, misselijkheid, blaasontsteking, dysmenorroe, witte vloed, depressiviteit, hoofdpijn, hypertensie, migraine, nervositeit, sciatica, shock, slapeloosheid, stress, vertigo, griep, verkoudheid, winterhanden, vermoeide voeten en wintervoeten.

Hier volgen enkele toepassingen van de etherische olie van Lavendel bij enkele aandoeningen

Bij brandwonden
Eerst koelen met koud stromend water, dan 1 tot 2 druppels Lavendel (eventueel mengen met Aloë Vera gel) op de wond aanbrengen. Dit ieder uur tot de pijn vermindert.

Bij insectenbeten en dierenbeten
Lavendel olie puur (of vermengd met een basis olie of Aloë Vera gel) op de pijnlijke plaats aanbrengen. Of 2 tot 3 druppels op een vochtig watje aanbrengen en dit op de gewonde plek houden. Bij een bijen of wespen steek, de angel verwijderen en de steek onmiddellijk met pure Lavendel behandelen, zwelling en pijn blijven dan uit.

Bij jeugdpuistjes
10 druppels Lavendel en 5 druppels Kamfer in een glas gekookt water doen en hiermee 2 keer per dag de huid afspoelen of deppen

Bij acne of rosacea
2 druppels Lavendel, 2 druppels Citroen, 4 druppels Helicryse, 2 druppels Petitgrain en 1 druppel
Rozemarijn in 2 eetlepels St. Janskruidolie mengen, met dit mengsel dagelijks licht masseren.

Bij eczeem
Meng 5 tot 10 druppels met 50 ml basis olie en wrijf hier het eczeem dagelijks mee in.
Nat eczeem eerst behandelen met Aloë Vera gel of Tea Tree.

Bij slecht slapen
5 druppels Lavendel op het hoofdkussen sprenkelen of 6 tot 10 druppels in de slaapkamer verdampen.

Voorzichtig

Omdat Lavendel een licht menstruatiebevorderend middel is, dat het de maandelijkse bloedingen kan oproepen of stimuleren, moet lavendel gedurende de eerste zeven maanden van de zwangerschap worden vermeden.
Lavendelolie is veilig voor alle leeftijdsgroepen, maar mensen met hooikoorts of astma kunnen er allergisch voor zijn.
De meeste etherische oliën kunnen niet zonder risico ingenomen worden. Gebruik etherische oliën uitsluitend inwendig als u voldoende kennis heeft of raadpleeg een (homeopathische) arts.
Over het algemeen is echter de werking bij uitwendig gebruik sterker dan bij inwendig gebruik.

Culinair

Lavendelthee

U kunt naar smaak experimenteren met de hoeveelheid lavendel die u wilt gebruiken, maar een standaard hoeveelheid is een dessertlepel bloemen per kop. Laat dit enkele minuten trekken.
De thee kan gezoet worden met heldere honing.

Lavendelmarmelade

Benodigdheden.
1 kg Sevilla-sinaasappels
1 citroen
2 liter water
2 kg inmaaksuiker
25 g gedroogde lavendelbloemen in een zakje.

Bereidingswijze.
Snijd de sinaasappels en citroen doormidden en pers het sap eruit en snijdt de schil fijn.
Doe de schil, sap en het water in een pan en breng het aan de kook.
Laat het geheel ongeveer anderhalf uur (of langer) zachtjes pruttelen.
Roer de suiker er op een laag vuurtje door tot hij is opgelost.
Voeg het zakje lavendel toe en breng het in ongeveer tien minuten aan de kook.
Wring het sap uit het zakje lavende.
Laat het mengsel op een hoog vuur koken tot het stollingspunt is bereikt.
Laat de marmelade een half uur staan, schep het in warme droge potten en sluit die luchtdicht af.

Lavendel op salades

Verse lavendel bloemen kunnen fijngehakt worden en aan salades worden toegevoegd.
Gedroogde lavendelbloemen kunnen over verse salades gestrooid worden.
Lavendelazijn kan een verfijnd aroma toevoegen aan elk soort salade.

Lavendelazijn

Neem 600 ml witte wijnazijn en een kompleet twijgje of enkele blaadjes lavendel (ongeveer 25 gram). Doe eerst de lavendel in een fles.
Breng de azijn aan de kook en voeg hem toe aan de fles met lavendel.
Sluit de fles goed en laat het minstens 2 weken op een koele donkere plaats staan om te rijpen.
Hierna moet u de lavendel eruit halen en de azijn door een zeef in een andere fles doen.
Gebruik enkele druppels in salades.

Lavendel is goed te gebruiken bij lams vlees.
Ook is lavendel is te gebruiken in verschillende desserts: in sorbet, custardpudding en roomijs.

Lavendelroomijs

Voor 4 personen
Benodigdheden.
4 eierdooiers
75 g strooisuiker
200 ml volle melk
100 g honing
200 ml slagroom
6 verse lavendel bloemen

Bereiding.
- Meng de honing en de slagroom.
- Roer de eierdooiers met de suiker romig.
- Kook de melk en giet deze op het dooiermengsel.
- Verhit langzaam tot het mengsel iets indikt (let op dat het niet klontert).
- Giet het, zodra het is ingedikt, op de honing met slagroom.
- Voeg de lavendel bloemen toe en laat trekken, tot u het een lekkere smaak is ontstaan.
- Zeef het roomijs vervolgens en zet het in de diepvries, geregeld roerend tot het bevroren is.

 

 

LELIETJE VAN DALEN

 

 

 

 

 

Homepagina Sangha Reiki